Wat n klontjebuurde is dat hier! (Knoalster annekedote)

Wat n klontjebuurde is dat hier!

Rondomtou t Knoal (Stadskanaal) binnen der allerhaande strekies en buurten. Aan de lintbebaauwen was der oorspronkelk veuraal rondom de sluzen ain en aal bedrieveghaid en negootsie te vinden. Voak was doar de grutter, de slachter, t kefee, stelmoaker, of n schoumoaker te vinden. Bie t sluus/vloat was t maisttied wel n gezellege boudel en der was aaltied wel wat te zain of te doun. En nait doar wied vandoan was der din ook wel n scheepshellen te vinden.

Op t Knoal is elkenain wel bekind mit t Zeelandstrekie, mor der tussenin wuir Spoorstroade ook wel strekie nuimd. As je doarhìn wollen, gong je over t Postketoordraaichie en din aan laandskaande eerst deur n naauw gaangkie, (bakker Mennen zien loantje) tussen twij huzen richten Spoorstroade en dij lopt deur noar de Poatersloane en doar tussen in ligt t Vrijdomstrekie, dij was vrij van Stadsrechten vandoar dij benoamen.
Je konden din van hieruut via Poatersloane in de Nijveenster mond uutkommen.

Gaangkie van Postkoade noar Spoorstroade (foto: Hans Martens)

Mien femiliewoddels van Scholtes' kaande haren heur roots in de Klontjebuurde. t Gaait hierbie om de noaberschop tussen de Iesdern Klabbe en t begun van Troapelknoal. Vandoag de dag is t nog goud te zain, dat doar ook n bie nkaander klontert centrum is. t Is zotrekend zo kloar as n klontje dat dat zo is. 

Zulfs de carnavalsverainen van Zandbaarge het zien noam aan de klontjebuurde verbonden en der was vrouger ducht mie ook nog n discotheek dij zo haitde. Vrumd genogt is dizze benoamen op gain ìnkelde koarde van de pervincie intaikend. De benoamen het gelukkeg n tooi leven, mor t zol schier wezen, dat ze klontjebuurde ook ais op n wegwiesder zetten deden. Of aan t begun en aan t ìnde op n bred aan t daip vermelden deden. 

In onze pervincie binnen traauwens nog twij aandere plekken dij dezulfde benoamen hebben en dat is in Vraiskeloo en in Moarum. t Blift aaid n bult spitwaark om over de herkomst hiervan wat meer aan de wait te kommen. 

Bie ons thuus wuir der voak veul verteld over de bewoonders van Klontjebuurde. Elk har wel n bienoam, dij din weer in verbinden ston mit wat minselk ongemak. In t begun stond t nait zo veurnoam bekìnd en sprak men over aal dij repallie en typen dij doar mit nkaander huusden . In dizz’tied is t vanzulf nait meer te bespeuren. 

Mien opa Kloas zee oeit t volgende hierover: “Deurdeweeks nuimden we t de klontjebuurde en op zotterdag wuir t al wat veurnoamer, din wuir t omteuverd tot suikerboulevard en as t zundag was en meneer pestoor van Zandbaarge bie ons thuus op verziede kwam, din woonden wie inainen aan de sjieke kandijsingel. "Over hou dat t nou zat. mit t onstoan van de noam zee e der steevast dit van: “n Nijkommer in de buurde, Schurengoa har net goud en wel n krudenierswinkel opend. Zien eerste klanten waren drij vraauwlie, dij elks n haalf pond klontjes kochten. Dizze Schurengoa zol dou zegd hebben: „Wat n klontjebuurde is dat hier!" en zo is t dus aan zien noam kommen.

Begriep mie goud, of t echt aalmoal woar is, dat wait k ook nait recht, mor zolaank tegendail nait bewezen is, blift t wizze kovviedik mit klontjegroes…..

Braif van n Grunneger moeke, uut de woningbaauw, aan heur zeun

Braif van n Grunneger moeke uut de woningbaauw



Laive zeun,



Ik schrief die dizze braif zo dastoe waitst, dat k nog in leven bin. Ik schrief die hail langzoam, omdat ik wait dastoe nait zo snel lezen kinst. Astoe noar huus komst, zelst doe ons huus nait meer herkennen. Wie binnen noamelk verhuusd. In de nije woning ston al n wasmesjiene, mor dij dee zien waark nait zo goud. Ik dee der 14 hemden in en trok dou zulf mor aan de raime. Dij hemden heb k sund dij tied noeit weer zain.
Pabbe het nou nij waark, hai het 500 minsen onder zuk, hai maait tegenwoordeg t gras op kerkhof.
O joa, leste weke is oom Otto in n grode tunne vol jannever verzopen. n Poar haandzoame kirrels wollen hom redden, mor hai gong der hefteg tegen te kere. Wie hebben hom dou opbranden mouten, dat duurde dou wel meer as drij doage.
Dien zuster Jaantje het guster n poppie kregen. Omdat wie der nog gain wait van hebben of t n wichie of n jonkie worden is, wait ik ook nait recht ofstoe oom of taande worden bist.
t Het hier de leste weke ook zeuven doage regent, eerst drij doage en toun vaar doage. t Het zo dundert, dat ons tude vaar moal t zulfde aai legt het.
En moandag, t is mor dastoe t waits! binnen we traauwens tegen eerdbevens inent.



Dien moeke



P.S. Ik wol der veur dien verjoardag nog wat cinterij in stoppen, mor k heb t jah al dichtplakt jah.

De gloazen oge (aine uut d’ol deuze)

De gloazen oge (aine uut d’ol deuze)

Der kwam es n moal n man bie de dokter mit n hail bezunder meleur.
t Geval was, dat hom zien gloazen oge der uutvalen was.
Dou vruig de dokter aan hom: “Hou hest dat din wel omhaands had?”
“Tjah, vertelde de man, “Gloazen oge is mie bie t eten in n bord snert valen, tjah en dou heb k hom zunder dat k der aarg in har deursloken, en vot was e.”
“Houlaank is dat al leden din?.”
“Twij doage.”
“Din mout e aiglieks uut zukzulf te veurschien kommen”, docht de dokter.
“Loat mie din mor es even kieken, trek dien boksem uut!”
De man dut dat en bogt zuk veurover.
De dokter kikt hom in t gat en zegt: “Ik zai niks!”
Doarop zegt de man: “Dat kin ook ja nait, want ik zai die jah!

Ook op t schip is de Grunneger nog aaltied nummer ain!

t Is mor n wait! 

Ook op t schip is de Grunneger nog aaltied nummer ain!

Der zaten joaren leden aan stamtoavel bie Polderman op diek in Delfziel ais drij metrozen bie nkaander. d’Aine was Amerikoan, d’aander Engelsman en de daarde was n Grunneger van komòf.

d’Engelsman har t hoogste woord en haile dikke proat en snakte aalsmor over d’aibels gigantische schepen dij ze in de voart haren. Om der nog extroa sjars bie te zetten, zee e: “Bie ons aan boord ridt kaptaain mit zien luxe woagen dek rond, om noa te kieken, of alles wel goud in odder is.”

d’Amerikoan kon dizze snakkerij nait recht aan zien kop velen. Noar zien mainen, was der wat schepen aanbelangt niks groters in d’haile wereld te vinden as in Amerikoa. Hai zee dou in volle voart: “Wie hebben schepen, doar vlugt n masinist mit n piloot deur t mesiene-roem, om te kieken of t aalmoal goud smeert en op juuste stoom is.”

De Grunneger, dij dit bedachtzoam en stilswiegend aanheurde, zee hierop: “Dat is jah hailemoal niks jah! Bie ons aan boord voart de kok d’haile dag mit n atoomduukboot in soeppane op en dele en dat dut e allenneg mor om noa te kieken of de koien onderin, doar e boeljon van trekt, al goar binnen.”

Oeit in de joaren zeuventeg van de veurege aiw optaikend in kefee 't Hoekje, begun Droundermond, tegenover t draaichie.

n Körde Bio over Kaptaain Ro(c)k de Brasilioan uut Grunnen

Kaptaain Ro(c)k n ‘Brasilioan’ uut Grunnen, wuir in zien tied ook wel de rusteloze schrik van de Spanjoarden nuimd, was in zien tied n beduchte zeerover. Zien jachtkontraain in de 17e aiw lag in t wotter rondomrond Mexico.

Hou t zo kommen is

Hij wuir geboren in de Stad Grunnen, en leefde as kolonist n beste zet in Brazilië, dat dou tussen 1621 tot 1654 nog veur n gedailte in handen van de WIC WestIndische Compagnie. Dou de Portugezen t laand van de Hollanders weeromme pakt haren, mozzen der verschaaiden kolonisten vertrekken. Summegen gongen weerom noar Holland, aandern gongen op de vlucht noar de Fraanze of Engelse West Indische aailanden, en enkelen binnen versloagen noar de Moagden aailanden. Rock dij dizze noam nog nait har gong eerst noar t slim dreuge aailandje Tortuga ten noordwesten van Haïti, en omdat hij doar ook nait recht nait recht wos wat e doun mos, monsterde aan bie de boekaniers, dij gavven hom de noam Rock de Braziliaan. Eerst scheepte hij in as n gewone zeeman, en wuir deur zien liekdeurzee vertoon vot populair onder de bemannen. Al snel sluigen n stel metrozen aan zien zied op t schip te muitern en kozen hom vot as heur kaptaain. Ze namen de bark mit nkaander over. Ze muiken van Rock de onoverwinleke kaptaain.

Al gaauw veroverden ze n schip uut Nij-Spanje, mit baargen geld en gold aan boord. Ze brochten t noar t Rumaailaand Jamaica. Deur dizze eerste actie wuir Rock overnacht schatriek en wereldberoemd. Hai luit op zien menaaier Jamaica mit zien grillen, rillen en trillen . Hai har gain zulfbeheersen . dat was hom deur aal dij weelde compleet vrumd worden. Hai gedruig zuk as de duvel zulf . As e dronken was, luip e as n bandiezende gek deur de stad. d’Eerste de beste dij e in de muit kwam, hakte e zunder omkieken zomor n aarm of n bain òf. Gainent duurfde in te griepen, t volk was schietensbenaauwd veur hom. Hai gedruig zuk as n echte mizzelke miestgaster, as n deur Soatan bezeten maniak swinde hai in de stroaten om. Hij begong aan de lopende baand de grootste vraidheden tegen de Spanjoarden. Summegen van heur hong e op, of spiesde ze op holten poalen en reusterde ze din levend tussen twij vuren, Hai brocht ze om haals, asof t n swien op ledder was. Hai dee dit zogenoamd om infermoatsie uut de lu te kriegen over aander schepen dij onderwegens noar Spaanje waren. t Wuir hom in 1665 wat te hait onder de vouten. en omdat t op Tortuga nait gunsteg veur hom was is e noar Jamaica goan. Hai was dou aiglieks al uutroasd en gaait t kaalm aan doun, luit de Spanjoarden dou èndelk mit rust. En dat was min of meer t ènde van dizze vrije muiter uut Stad.

Gain stap teveul! (Knoalster annekedote)

Knoalster annekedote


Gain stap teveul!


t Was dij nommedag meer din rusteg in t kefee aan de Bunervloat. Kastelaain Kunst har de jachtwaaide hailemoal allenneg veur zuk zulf.


Krops’ zienent haren net de leespoddefulie brocht en hai har t nou net aan tied om zulf in ale rust evenpies aan de stamtoavel deur aal dij bloaderij te snuustern.


Inains gaait veurdeure lös en stapt der n klant noar binnen. De gast ruip ter kennisgeven ‘moi’ en gong bie n toaveltje aan t roam zitten.

Kunst gaf hier gain oasem op en har zien aandacht aargens woaraans op.

Hai keek stief veuruut, in “De Lach” dij veur hom lag en keek nait op of om.


De man dij aan toaveltje bie t roam zat, wuir wat ongedureg en gong noa n zetje inains verzitten op n aander stoule.


Kunst dij hom in de smiezen kreeg, zee dou: “Ie hebben t vast nog wel evenpies aan tied.”


De man zee hierop: “Hou dat zo?”


Woarop Kunst görtdreug zee: “t Kin mor zo wezen, dat der dommee nog n aander gast biekomt en din huif k veur t bedainen, jah!.... mor ainmoal in de bainen.” ….”en dat scheelt mie din ook weer n loop!”

Hou Sielöttenstrekie op Muzzelknoal aan zien noam kommen is

Sielöttenstrekie

Spoorsingel op Muzzelknoal  dij parallel lopt mit laandskaande/Schoolkoade, wordt ook wel ais Sielöttenstrekie nuimd. Ie hebben joe meschain net as ik, wel ais òfvroagd woar dizze benoamen vandoan kommen is. Der is n vanzulf n tied west, dou der nog gain sproake was van n Postcode en dat je op n kevot volstoan konden mit de aanduden; Appie Potze,  Sielöttenstrekie 25, Alhier.  Postloper van dou wos din persies woar e wezen mos. Kom doar vandoage mor ais om. Bie zetten is t nou wel ais n haile toer om braif of n pakkie op goie stee te brengen. Tjah! En din dij noamgeven Sielöttenstrekie, dat muik t der ook nait makkelker op. Ik mag geern zulf uutfigelaaiern hou Spoorsingel aiglieks aan dizze noam kommen is. Joaren leden in de veurege aiw is mie t volgende hierover verteld.
t Was veur de toentjes doar aan de Singel ais n hail goud sielöttenjoar west. Wat haren aal dij lu n rieke oogst aan sielötten van t laand òfhoald. De kissies in de schuurtjes zatten din ook tjokvol.
Aan laandskaande was t spiedelk genogt aalmoal n stuk minder west en doar was der zulfs sproake van n dik tekört aan sielötten.  Aargenswoar tiedens n slim duustere en roezeboezege novembernacht, dou alles al sluip, struunde n loze gaaie van d’Landskaande langs de Singel. Hai dee stoef bie Cereskoade zien klompen uut en sloop stiekom bie aine achter t huus noar t schuurtje. Deurdat t zo duuster was pakde e doar dou op de tast n kissie vol sielötten over in n madde. Dij e der spesjoal veur mitnomen har.  Dou e t spultje bie nkaander pakt har sloop e, hail trankiel over t stroatje bezied, weerom noar de Spoorsingel en luip hail bedachtzoam mit zien buit de weg òf noar huus. Aanderdoagsmörns stond der bie dizze sielöttendaif inains n kemies mit perces verboal aan d’achterdeure. Dij was nait veur niks noar hom tougoan, want wat was t gevaal. Der har n leutje gat in de madde zeten, doar tiedens zien terugtocht aalgedureg n sielötje uutvalen was en zo har e zunder dat e t wos n spoor laangs de Spoorsingel tot aan zien huusdeure achterloaten. En zo is Sielöttenstrekie, of je t leuven willen of nait, aan zien noam kommen.

(Oeit heurd in de joaren zeventeg, van August Rütze, dij woonde doar aan de Singel en dij kont vanzulf t allerbeste waiten.)

Tjeuh! en.... nait bie t daip kommen hè!

Der wordt op t Knoal nog regelmoateg bie t votgoan, de uutdrukken: “Tjeuh! en nait bie t daip kommen hè!” bruukt. Veur lu dij aan t Knoal wonen of opgruid binnen sprekt dit as vanzulf, want ze hebben dij oorspronkelke levensoader aaltied veur t huus in de kiekerd. Aiglieks kinnen je  je vandoag de dag ook nait meer veur stellen dat ze zukswat twijhonderdviefteg joar leden mit d’haand en schobbe uutgroaven hebben. t Is veur lu van nou, din ook onveurstelboar over wat veur gepokkel en geknooi dat toudestieds west is. t Zol din ook ais goud wezen, om der ais achter te kommen, hou veul lu der dou aan kepot goan of der in verzopen binnen.

t Knoal was van meet aan, nait zunder gevoar, vandoar dat je der as kind nait te dicht bie kommen moggen. Dou t Knoal van Wildervank tot Troapel kloar was, kwammen der ook al gaauw verhoalen lös over n boesjeude dij onder t wotter touhuil. In de joaren zeuventeg van de veurege aiw heurde ik hierover oeit dit staarvenswoar verhoal.

In t Knoal, vanòf de Bunerbadde tot Bunervloat klonk der uut de daipte, as je der oor veur haren, bie volle moan n stem dij ruip: “Kom der in, kom der in!.”
n Kwoajong dij slim dörsteg was, luip op n oavend laangs t joagpad.  Hai wol uut t Knoal, dij dou nog kristalhelder wotter har, wat te drinken hoalen. Hai har zuk vanóf de wale veurover bogen en heurde dou inains n benepen stem. Hai schrok doar zo van, dat hai duurfde inains gain wotter meer drinken. Hai ston op en luip verder. Dou kwam hom n laange moagere man in de muit, dij zee: Wat dustoe hier? Kwoajong gaf hom dou as antwoord, dat e dörst har. De man nam hom dou mit, noar n ‘stille knip’ bie t sluus en gaf hom dou n potje bier. Hai har t bier nog mor net goud en wel op, dou zakt’e in ainen dood dele. De wottergeest was hom op dizze menaar te slim òfwest en het hom toch nog te pakken kregen.

Lu! Loat dit veur joe n woarschaauwen wezen, kom mie nait bie t daip, want je hebben der gain wait van, van wat der vandoag de dag nog in touhollen kin.

Veur dast’ derop verdocht bist, pakt e, gript e die!

t Zel beuzebelder, de duvel en zien grootmoetje in ain persoon wel wezen

De Beuzebelder 

Rikao doe schôlst slaopen gaon
De Beuzebelder kump!
Hij waort deur ’t veen,
Hij dweelt deur ’t loug!
Doe heurst hum nich,
Doe zugst hum nich,
Hij strik die over ’t heufd.

Dij doe dan magst,
Dij wôl die nich!
En dij doe wôlst,
Dij mag die nich!
Dat hef de Beuzebelder daon!
Dij streek die over ’t heufd!
Rikao, doe schôlst slaopen gaon!

t Begun van elke literatuur verlust zuk voak in de volksdichting, dij mondeling overleverd wordt: zo was t al in t olde Griekenlaand, woar de Odyssee zingend verteld wuir. Bie ons was zukswat nait aans. t Gedichie  ‘De Beuzebelder’ schreven deur Jan Hendrik Neuteboom, dij in Westerwolde  ìnd negentiende aiw onderwiesder was, is doar n schier veurbeeld van. t Westerwolds, n variant van t Grunnegs, dat ook noadloos aanslut bie de streektoal van t aanpoalende Emsland, was in zien tied nog volop te heuren. Deur t  melodisch kerakter hebben je bie t lezen der van, al hail gaauw n vermouden dat t weeromme gaait noar de Middelaiwen. Neuteboom schetst hier in t kört din ook hail sferisch n stee van handeln, t heuvelg laand mit zien haaidevelden, ondeurdringboare moerazzen en zien aiwenolde ekkelbomen. t Was n tied zunder verharde wegen en stroatlanteerns.  As t donker was, din was t din ook baalkeduuster in dizze kontraainen. In zien beleven huilen in dit besloten laandschop nog kwoadschikse en goudschikse spoukende geesten tou. Neuteboom bruukt aiglieks n stafold motief uut t verhoal van Wodan as n herinnern aan t paganisme, t haaidendom van onze veurolden. In zien verhoal ‘Mechijl en Bientke’ geft e ons doarover al n inkiekje  ‘Ze hadde hum al zo voak verteld van de beuzebèlder, dij up zien roene mit acht pootn deur ’t veen ridt’.  t Wichtje Rikoa dij der in nuimd wordt was zien dochtertje. Hai geft de beuzebelder bie wieze van n geruststellen, as n laidje veur t sloapen goan, doarom juust n goudmoudeg kerakter mit. t Is te verglieken mit t zandmannechie, dij joe veur t sloapen goan zaand in d’ogen streut. t Verschiensel beuzebelder staait din ook nait op zuk, ook in Oostfraislaand en Emslaand is dizze aanduden bekìnd. Verder het dizze geest, dij minsen plagt en in sloap betovert, vanzulf verwantschop mit de Nederlandse boeman, Duutse Butzeman en t Schots-Engelse Bogeyman.

Veur de biografie en  t verhoal ‘Mechijl en Bientke’ kinnen je terechde bie t verzoameld waark van Jan Hendrik Neuteboom: http://www.webloug.nl/jan-hendrik-neuteboom/

https://soundcloud.com/henk-scholte/torf-de-beuzebelder-van-jan-hendrik-neuteboom

Twij Knoalster annekedotes

Deur dichte dook op Dale

t Was op dij aine dag in november bie ons op Dale*  de dokegste dag oeit. Konst mit recht gain haand veur d’ogen zain, zo sobbeg was t in boeten. Al kwam e zulf uut dizze wereld, toch was e in dizze mist zomor van t pad òf.
Dou heurde hai in de verte wat stappen op hom òfkommen.
Hai ruip dou: “Hee doe doar! kinstoe mie ook zeggen woar k hin loop?
 “Joazeker!” ruip d’aander, “Lopst liek in t Dalknoal, ik kom der net uut vot!”

*Wildervanksterdallen

Veuruutgang!

In vrouger doagen woonde aan t Zeelandstrekie klaain Geessie n olde wedevraauw, dij pas hail loat aan t stroom en t gas aansloten wuir. Ze woonde doar aiglieks wat te achteròf, zoas men dat zee.
Ze was goud en wel n moand aansloten, dat kwitantieloper Bos van t gas en t elekrisch bie heur tegen d’oavend aan deurre kwam. 

Ze luit hom binnen en hai drukte bie heur op t knoppie en t licht in d’achterkoamer gong aan, en zee doarbie: “Wat n meroakel nait, je huiven mor evenpies op t knoppie drukken en je hebben vot licht."  “Joa!” zee t olske, “Ik dou dat ale oavends as t duuster wordt….din steek ik eerst petreulielaambe aan, en dou din t licht weer uut.”

Veur meer info over t zeelandstrekie:http://nl.wikipedia.org/wiki/Zeelandstreekje

In Kenia kost zukswat wel doezend Moi

Moi!

n Joar of wat leden las ik in n kraande, dat der aargenswoar in Oafrikoa n muntainhaid: Moi beston. k Vond t n singelier idee, want ik docht dat is meschain es wat om doarveur wat geuldens* aan te spandaaiern op wizzelketoar in Stad. Zo as dat wel ais gaait bleef t bie n goie gedachte dij nait uutvoerd wuir.

Mor t idee over Moi-geld bleef wel aargenswoar in mien kop zweven. Ik bin toch mor ais te roade goan bie de GWK en dij konden mie nait recht helpen, want ze haren der bie de baank nog noeit van heurd.

Ik bin der via n hail aander weg, nou achter kommen woar dit Moi-verhoal vandoan kommen is en wel uut Kenia. Doar het n zetje n president touholden mit de noam Daniel Arap Moi. Dizze man scheen bie leven n bezundere stoatus had te hebben, want der is in Nairobi allerdeegs n Moi Avenue, dij noar hom vernuimd is, te vinden. Omreden hai ook ofbeeld was op de bankbiljetten, zee men in dij kontraainen al haile gaauw, dou mie mor honderd of zukswat kost die doezend Moi.

Om in t Grunnegers te blieven dat het hom wel n kabbe Moi kost, of nait din!

*Euro’s waren der dou nog nait.

Mit moi meer maans!

Mit ons 'moi' kinst hail wied kommen

In augustusmoand 2007 muiken mien vraauw en ik n rondraaize deur Zweden en hebben dou ook n poar doage Stockholm aandoan. 

Op n bloudhaide dag kreeg we op t zin om t beroemde Skansen openluchtmuseum te bezuiken. As k in t boetenlaand bin, din mag k geern zukse steeën bezuiken, omreden je din in n neutedop t aledoagse leven van dou noar nou, op n aantrekkelke menaaier veurschuddeld kriegen. 

d’Aine noaberschap van zuud noar noord in vergliek mit aal d’aander kontraainen, het zo zegd, genogt onderschaaid te baaiden. Je kommen din weer ais in n wereld dij niks mit tillevizzie te doun het en n hail aander ritme aangeft. Ik stapde dou ook in olderwets grutterswinkeltje mit kolonioale woaren. Gewoontegetraauw en uut beleefdhaid zee ik ‘Moi!’ bie binnenkomst. De winkeljuf in klaidoazie uut laankmanstied zee doar vot over tou ‘Hei!’ tegen mie en vruig mie of k uut Finlaand kwam. Ik zee tegen heur dat k uut Grunnen kwam en dat dat nait in Finlaand ligt mor in Nederlaand. Ze keek mie wat riddersloagen aan, want ze docht echt dat ik n Fin was. 

Ik vruig heur dou, hou ze doar bie kwam. t Har volgens heur mit mien ‘Moi’ te moaken. Zai vertelde mie dat de Finnen t woord ‘Moi’ net as wie bruken as groet bie binnenkomst. Ik was zover van huus mor ook weer zo dichte bie. 

Ik kreeg nou echt t besef dat ons Grunnegers aal meer n wereldtoal is. 

Nijsgiereg zo as ik nou ainmoal bin vruig ik aan heur om wat meer toalkundeg advies over hou t nou aalmoal zo zat mit ‘Hei en Moi’. 

t Volgende verhoal kwam doar bie lös. Hei is spreektoal en n groet dijst zeggen kinst tegen lu dijst nait zo goud kinst. Doar tegenover wordt Moi bruukt as je vrunden en bekìnden in de muit kommen. Der bestaait ter verstaarken doarvan ook n verdubbelde vörm van ‘Moi Moi’ of ‘Hei Hei’. Bie ofschaaid is t din gain ‘Bye Bye!’ mor ‘Hei Hei!’. 

Zo kreeg mien bezuik aan t museum en zo as zukswat heurd inains n hail leerzoam kerakter, ie zellen wel denken:
Hai, hai kirrel wat ja weer n boudel in dainst en puut hè!

Gommes doagen nog aan tou

Gommes doagen nog aan tou


Hai het t veurkommen van n linkse filosoof, dus is t ducht mie n dichter.

Woar bistoe aiglieks op uut.

Veurschrift is nou ainmoal veurschrift.

t Ston nait in mien regelgeven.

Oh!

Benaauwd bin k nait, zee k, ik loop der laiver veur vot.

Aal dij tuugpeerdjes regaaiern de wereld en haauwgen mit alle plezaaier op aal dij waarkpeerden om zuk tou.

Woarom?

Eerlek is eerlek! Ik bin nait aans wend, Ik kin nait aans, want ik volg de regels dij mie oplegd binnen.

Oh!

Veur mie leven verleden, heden en mörn vandoag, onvermengd en ondailboar mit nkaander

Begriep mie goud! Ik as moakeloar van n doolhof vol woorden schrief krek herinnerns aan vandoag en hail voak van guster en overdenk doar ook nog bie aan wat toukomst brengen zel.

Oh!

As je mor nait overdrieven in t trekken van grenzen, want t is gain ainmouderstoal

Ach, soms kieken we aine in d’ogen en zain doar troanen of n vonk van n lach en n sekonde laank begriepen we t apmoal. Zolaank dij aine sekonde duurt valen we op stee van komòf weerom, woar t apmoal om begon.

Mor de tij ontglipt ons en wie joagen achter onze scharen aan.

Op zuik noar…

Oh!

Moudertoal Simon van Wattum

21 feberwoarie staait elk joar in taiken van. 'De Dag van de Moedertaal'




De internationoale Dag van de Moudertoal het n lukbeetje n tegenstellende gedachte: al het de dag de tuddel ‘Moedertaal’, t gaait doarbie juust om de toalege verschaaidenhaid in de wereld. Op dizze dag stoan we op d’haile wereld stille bie dit gegeven. De UNESCO het dizze dag in t ìnde brocht. Ook staait men stil bie t belang van meertoaleg onderwies en dat zol veur ons Grunnegers en aal dij aandere streektoalen ook nait misstoan. De Dag wuir in 2000 opricht en wordt sunt dij tied op 21 feberwoarie vierd. Woarom op dij doatum? Omreden op dij doatum in 1952 twij studinten uut Bangladesh tiedens n demonstroatsie om t Bangla, heur moudertoal, officieel n erkennen te geven, doodschoten binnen. Dizze doatum is dou in 2000 deur de UNESCO as n symbool veur d’Internationale Dag van de Moedertaal in t leven roupen. De in Grunnen bekìnde dichter-schriever-journalist Simon van Wattum schreef oeit hierover de wieze woorden:

„Ik proat nait over moudertoal, den is 't net of ie joen toal overmoateg laif hebben mouten. Ik neem de toal zo as e in en om mie is, ik bin dail van de toal, de toal is dail van mie en van doaruut schrief ik. Nait uut laifde, mor omdat 't zo mout."

Törf 1981 'Muziek voor ons plezier'

Fulmpjes van Törf uut begun tachteg

Stresscultuur was wezensvrumd in "Waterloo Sunset"

Waterloo Sunset geft n goud tiedsbeeld van dou, t Was dou aalmoal zo onbevangen en ongehinderd, kört zegd n gevoul dij we intied schaandegenogt zo mor opgeven hebben en kwietroakt binnen. Dizze prachtege laidtekst van The Kinks gaait over de tied dij stil staait: "People so busy, make me feel dizzy,(.....) But I am so lazy, don't want to wander. I stay at home at night!" De zangerd zugt twij töddeldoeffies dij krek as hai aan de drokte ontsnappen en denken din ook nog dat ze zomor in t parredies stapt binnen en dat apmoal dou de zunne nog vergees votzakte achter Waterloo Station. https://youtu.be/YpL4xbfmXlQ

Gain stress mit Waterloo Sunset. Wie haren t doudestieds nog aan tied om zunder n strenge liek te moaken de tied aan ons veurbie te loaten goan. Gewoon lanterfanten en niks doun. n Kerwaai was dou nog nait omtoald noar n tiedsainhaid, dij men ook nog aalgedureg beschrieven en verantwoorden mout. t Is nou sikkom n obsessie worden. Onze ambities worden nou strikt volgt aan de haand van n aigen kozen prikklokke. Bievubbeld in de Zörg is deur t management hail sekuur berekend, dat je om steunkousen aan te trekken, mor tien menuten tot joen beschikken hebben. Minsen van nou zain heur leven boetendes aalsmor meer as n projekt, woarin veuraal t waarken aan zukzulf centroal staait.

KEES (van der Hoef) de fulm

Een portret van de 80-jarige Kees van der Hoef, aanjager van vele culturele evenementen in de jaren zestig, zeventig en tachtig van de vorige eeuw. Rock and roll, poëzie en film staan centraal in het leven van deze noordeling. Het tijdschrift Stad en Lande besteedt half april aandacht aan de film en aan de persoon Kees van der Hoef.

Regie: Buddy Hermans

Productie: Frans Westra

Een film van Stichting Culturele Projecten Groningen (2015).

https://vimeo.com/124506435

Grunneger Gedicht 'Goandeweg'

https://youtu.be/lUE10l9jOUg

Eetse in de Beetse

Eetse in de Beetse

Mit t koeren van de doeven

Bin k op zuik goan noar die

Hoog boven verglee t bos in de lucht

Op t smale bospad

Wees mie n perebloum 

Vol parasjuten de weg

Noar blaauwe Beetster plazze

In de mat rimpelnde spaigelbeelden

Heb k die hou onpaailboar ook

Mit d’ogen dicht toch nog vonden 

3-4-2015

Mörn, nee
Dit is gain ofschaaid
Want wie kwammen mekoar nog noeit in de muit
Ook dou over de stroaten
Schare over schare lag
As ainzaalme man op de vlucht

Mörn, nee
Mörn is nait dij aanderkaande van de nacht
Wel verwachtens wekt
Is n dikke boef
Loat t verhoal, dij in de nacht begon
Ook mor in de nacht stoppen

2-4-2015