donderdag, september 03, 2015

Mollebonen bie touvaal ontdekt?.


MOLBOON, v. (-en), (plantk.) eene soort van paardenboon; (gew.) paardenboon die tot 't ontkiemen toe geweekt, alsdan gedroogd en vervolgens in den oven gepoft-geroosterd wordt.

Ik mag n (molle)bone wezen, wel d’eerste in Grunnen der mit west is, zel wel aaltied n mysterie blieven. Vrouger wuir de mollebone veul eten en waren der verschaaiden bakkers in Stad, dij ze as n extroatje in heur ovens reusterden. Volgens n overlevern, was der aargens in de 19e aiw al n bakkerij aan raande van Stad woar nou de Ganzevoortsingel is mit t branden van mollebonen aan loop: en wel n bakker Warner. De stee woar e begonnen is en dij vandoag de dag ook nog wel es de pindazolder van d’Stad nuimd wordt, is nou n Russisch-Orthodoxe kerke vestegd.

R.O. Kerk aan de Ganzevoortsingel (pindazolder)


Mie is oeit verteld dat dizze bakker bie touval n pude slovve peerdebonen in d’oven liggen luit. Dit waren n soort Waalze bonen (Poepetonen). Dou e ze deruut huil, waren ze deur de rest-waarmte dreugd en wat poft en noadat e ze eerst hail veurzichies pruifd het en ze wel lekker vond, zag e der wel handel in. Bakker Warner brocht t toudestieds as n noagelnij produkt groots op maarkt. Doar kwam veur hom ook nog wat gunstegs bie, want der was in dij Napoleontische tied ook nog sproake van n handelsblokkoade. Der was doardeur ook bie zetten n tekört aan krachteg en voudzoame eterij. En wat n peerd vet moakt is in de regel ook goud veur n mins. De bonen gavven doar bie n goie uutkomst. d’Ain zien nood geft d’aander brood. Bakker Warner har de neuze in de juuste richten en zag der vot goie handel in. Doar kwam ook nog bie dat der dou in de Ommelaanden op de zwoare klaai ook nog genogt Waalse bonensoorten in alle meugelke soorten en moaten verbaauwd wuiren. Der was dus genogt aanbod te over om der n goie handel in te begunnen. t Luip as n tierelier en de bone kreeg al gaauw t predikoat Grunneger molleboon. t Was van meet aan, omdat der op t gebied van hapjederij nait veul te beleven was, slim populair. Zien mollebonen wuiren dou al zulfs in t Westen en tot in Hambörg verkocht. De opvolgers van de leste Mollebonenbraanderij firma R. Warner stopten in 1971 mit de produktie van de Mollebonen.

Nieuwsblad van het Noorden 5-02-1927

De òfzet wuir, deur d’opkomst van aal dij aander zolde hapjederij zo as pinda’s en aander verwante slikkerij aal minder. t Was kwa mondgevuil inains ook nait zo meer van dizz’tied, want je hebben der wel n hail staark gebit veur neudeg en t blift nogal n gepuul om aal dij haarde schilfers tussen de tanden vot te raggen. Boetendes stoekte de aanvoer, de wier(de)bonen wuiren in onze kontraainen en veuraal op de zwoare klaaigrond aal minder verbaauwd en aanboden.

molleboon, v fava di palude (tostata) Italiaans

molleboon, v. gourgane grillée Frans

Even weerom noar de benoamen van molleboon. Over d’herkomst van t woord molleboon is men t nait aaltied ains. Summegen beweren, dat mol aiglieks molt, mout bedudt en dat staait din i verwantschop mit t mouten van gaarste op n eestvlouer. Aander lu zeggen, dat ze oorspronkelk bakken wuiren in n mol, n langwaarpege ronde bak, dij te verglieken is mit n wok/wadjang. Ook binnen der gounent dij molleboon ontlainen aan t woord „molle", dat toudicht wordt noar n stuk raive, n holten schoever dij bie t omkeren van de bonen op de bakploade bruukt wuir. Dit wuir aaltied haalverwege tiedens t reustern doan. Wieders is der ook nog sproake, dat t van oldsheer om n appaarde bonesoort gaait. ( Molboonen, eene groote soort van paardenboonen, den overgang als het ware van tuinboonen tot paardenboonen uitmakende, v. hall, Landh. Flora 60 1854)

Friesch Dagblad 18-07-1947


In de loop van tied het t woord der ook nog mit ere n aander beduden biekregen. Grunneger mollebonen is in tied ook de spottende bienoam veur de Stadjers worden.

Boetendes wuiren ze vrouger ook wel bruukt as fiches bie t ganzeborden, halma en zukswat hin

Nog even wat over de bone zulf. Ik zee al dat t verwant was mit de Waalse bonen (poepetonen). Om even t onderschaaid aan te geven. wier(de)bonen hebben wat vörm aanbelangt aaltied n opzet lieffie. Mit dat lieffie wordt de bolle kaande van de bone bedould. In tegenstellen van Waalse bonen, want dij kriegen as ze wat langer indreugd binnen wat meer vòllen om t lief. Op t oog hebben dizze bonen veul van mekoar en doarom nuimen ze hom ook wel ais n twieveloar. Veur d’echte Grunneger mollebonen binnen allain mor de beste wier(de)bonen geschikt. Noadat de bonen mit d’haand lezen binnen, worden ze eerst n beste schoft in t wotter welt. Deur dizze menaar ontstaait der n schimmel, dij t blaauwzuur, dij der van nature in zit, der uut vottrekt.

Molleboon, broad (horse-)bean.

Molleboon,  Saubohne. 

Intied as ze net begunnen uut te lopen, worden ze tou t wotter hoald en vot doarnoa op n slovve eest- vlouer uutspraaid en te bruien legd. Ook wuiren ze dou veur t bruien wel in stoetkörven doan, t overtolleg wotter siepelde der din vanzulf uut. Tiedens dit bruiproces wordt t zetmeel in de bone alvast omzet in sukker. As ze din in raauwe toustand al n goie zuide smoak hebben din is de bone der kloar veur om reusterd te worden.

Veur t povven en reustern wuiren ze vrouger op grode slichte bakploaten uutlegd en doarnoa ain veur ain in d’oven schoven. Vrouger dee men dit vanzulf nog mit bezied n holt- en törfvuur in d’oven en dat gaf der boetendes ook nog n pittege rokerge aroma aan mit. Nog n aander biekomsteghaid, de bonen dij nait ontkiemd binnen, dij knappen din en springen op aigen kracht in t vuur noast de bakploade. De Bonen blieven mor kört in d’oven en dat stak nogal sekuur. t Gaait krek zolaank, totdat ze rode wangkies kregen hebben. Is ain zo’n bakploade kloar, din komt de aander der achterheer. Hiernoa worden de gebrande mollebonen weer mitmekoar op zo’n bakploade legd en din weeromme schoven in d’oven om ze as besloet op n zwak smeulend vuur nog wat verder indreugen te loaten. Tiedens dit dreugproces, en ook om n goud aingoal rizzeltoat te kriegen, wuiren de mollebonen op de bakploade tiedens t leste indreugen regelmoateg hinneweer schoven. Wat loater wuiren ze op n moderne en nait zo omslachtege menaaier verwaarkt in n kovviebrander. t Scheelde vanzulf wel veul rompslomp, mor t gong volgens n kenner wel ten koste van dij lekkere törvege rooksmoak.



Vandoag de dag worden puutjes mit mollebonen weer op klaine schoal aanboden bie allerhaande VVV’s, slachterijen, toko’s, oriental shops en winkels in Loug en Stad dij streekproducten in t schap liggen hebben. Maistkaans gaait t hier din om import uut China en dij binnen bie zetten zo haard dast der wel koegels van kaauwen kinst. Veur d’echten kinnen je op t heden in aalsgeval nog terechde op Börg Verhildersom in Lains. Joarlieks wordt doar nog n kaambe wier(de)bonen specioal veur de Grunneger mollebonen van nou verbaauwd.

Op Grönnen.

Al gait het schip ook nog zoo schaif,
Ik hol mien Grönnen altied laif!
Van alle streken, waor ik kom,
Gain aine, dei 't van Grönnen won!
Want krintjebrei en dikke room, Sekaodekouk en MOLLEBOON 

En Paoskestoet en lekkeris,
't Is Grönnen waor 't te vinden is!


Dr. A. C. DORNHECK BUSSCHER, (1864 - 1922)



Bronnen:

Mondelinge overlevering: Gerard F. Beukema (1930-2012)

Hall, H. C. van, Neêrlands plantenschat, of landhuishoudkundige flora, behelzende eene beschrijving der onkruiden, vergiftige en nuttige inlandsche planten en der in onzen landbouw gekweekte gewassen, Uitgave, G. T. N. Suringar, Leeuwarden, 1854

Reportage uit 1966 over de Groninger molleboon in Van gewest tot Gewest de film start vanaf 9.30 min: https://youtu.be/jPOmdn03k8E








Fragment:
Even later komen Freddy en Jan binnen. In Freddy's haar hangen de gesmolten sneeuwvlokken als glinsterende kristallen. Ze ziet een beetje verkleumd. Freddy houdt niet van den winter.
„Hè... brrr... wat is het nat en koud. Hier is het lekker."
„Ja hè? "We hebben de schuif open gezet. We hebben het eerste uur vrij werken, zeg."
„O, fijn! Wat is dat op de kachel?"
,, Molleboonen.''
„Lekker?"
„Nou! Als ze gepoft zijn wel. Hier heb je een goede."
Freddy knabbelt als een konijntje. Ze zit op het bankje, waar Suus en Elze edelmoedig een plaatsje voor haar vrij gemaakt hebben en strekt haar natte voeten naar den warmen gloed. Ook Jan Valck droogt zijn stevig gelaarsde beenen en keurt een Molleboon

Uit: Lennart Clare, De wijde wereld - een verhaal voor oudere meisjes,1936

woensdag, augustus 12, 2015

Noaberproat mit omtoald waark van Wilhelmine Siefkes



Wat is dat ja mooi

As Grunnegers en Oostvraizen platt proten, snacken, den gaait dat van n laaien dakje, omdat grondslag van heur streektoalen dezulfde is. Heur Oostvraize streektoalen stoan net zo wied van t Hoogduuts of as ons Grunnegs mit aal zien varioatsies van t Nederlaands.

Ons Nedersaksische streektoalen lopen loagsgewies in nkaander over, zunder dat grenspoalen heur schaarp schaaiden. Mit de Vraize toal van aanderkaant Laauwers is t wel wat aans steld. Om doar wat meer kiek op te kriegen en hou stoefbie of t is, leek t mie schier tou om zukswat ais zain te loaten aan de haand van twij omtoalens in t Grunnegs en t Vrais van n gedicht van d'Oostvraize schriefster Wilhelmine Siefkes.


WAT IS DAT MOJ

Wat Is dat moj, alleen dör 't Feld to gahn.

De wiede gröne Hammerk is an 't Bleihen,

un Wilgenbomen an de Sloden stahn,

duuknackt un laten sük van Sünne eien.



Un wenn du lüstert in dat grote Swiegen,

dat leevt, dat klingt: de Wind spölt sien Musik

in 't Vögelsingen. Un de Immen stiegen

mit söte Frachten ut hör bunte Riek.



Heel ut de Feernte kummt en dump Geluut,

dat is de Stadt mit all hör Larm un Leven.

Hier blaut de Hemel over Gras en Kruut.

Noch is van 't Paradies en Timpke bleven.



Wilhelmine Siefkes (1890-1984)

(uut : Tüschen Saat en Seise, uutgoave Schuster Leer)



WAT IS DAT MOOI.

Wat is dat mooi. allain deur 't veld te goan.

Het wiede gruine hammerk is aan 't bluien

en wilgebomen bie de sloten stoan

doeknekt en loaten zuk ien zunne zuien.


En astoe lusters ien dat grote swiegen,

dat leeft, dat klinkt. Wiend dij speult zien muziek

maank 't vogelzingen en de iemen stiegen

mit zuite vrachten oet heur bonte riek.


Hail wiedweg komt den n bedompt geluud,

het is de stad mit aal 't lewaai en leven!

Hier blaauwt de hemel over gras en kruud.

Nog is van 't Parredies n tipke bleven.


Grunneger omtoalen, Jan Boer (1899-1983)



HWAT IS IT MOAI

Hwat is it moai, allinne yn't fjild to gean.

De wide griene himrik is oan't b!oeijen,

Düknekkich oan'e sleatten wylgen stean

En litte 't leaf fan wyn en sinne aeije en soeije.



En as men harket yn it greate swijen,

It lïbbet, klinkt: wyn spilet syn muzyk,

De fügels sjonge, swiet-bifrachte bijen

Stige aloan üt 't bünte blommeryk.



Hiel üt'e fierte wei komt in dof lüd,

It stedsk geskreau, geryd fan wein en karre,

Hjir blauwe himel boppe gres en krüd.

In timpke fan it paradys is jit biwarre.


Fryske Oersetting , Jelle Hendriks Brouwer.(1900-1981)

dinsdag, augustus 11, 2015

Over Grunneger Kouk en Bommen Berend (mit recept)




Der dut al meer as drij aiwen n verhoal in Stad en Ommelaand de ronde, dat t Bommen Berend aiglieks om t recept van onze Grunneger Kouke te doun was. Volgens overleverns was e slim gek op de krudege smoak van ons kouke en t har din ook nait veul scheeld of t was ook in Münsterlaand terechde kommen. Gelukkeg is t nait zowied kommen, en dat hebben we as vanzulf te danken aan t manmoudeg optreden van gainain aans as Rabenhaupt. Vandoag de dag binnen der ook nog wel ais striedegheden over t recept en elke bakker het din ook zien aigen gehaaime soamenstellen. En de aiwege vroage of der wel sukoade in mag of nait zel aaltied neudege proaterij opleveren. Ie kinnen hail goud n Grunneger Kouke bie de bakker hoalen, mor je kinnen t ook hail best ais zulf perbaaiern.



Veur n smoakelke Kouke hèje de volgende inholten neudeg; 300 gram fien roggenmeel, anderhaalf theelepel zuvernzolt, ain en n kwart theelepel kenail, n haalve theelepel gemberpoeier, n haalve theelepel anies, n kwart theelepel reven neudemuskoat, n kwart theelepel moalen kardemom, n snoefie moalen foelie, n snoefie moalen kruudnoagel. Twijhonderd gram blaanke stroup, viefteg gram hunneg, honderd gram suker, honderviefentwinteg ml wotter en honderd gram leutje stukkies sukoade.

Je goan as volgt aan loop: Zeef t roggenmeel mit t zuvernzolt en de kruderijen in n grode schuddel deur nkaander. Dou de blaanke stroup, de hunneg en t wotter in n steelpannechie mit n dikke boom en verwaarm t aal ruirend apmoal haile zachies, tot t goud oplöst is en nait meer strouperg is. Loat t din ofkoulen tot haandwaarmte. Ruier t din goud deur nkaander en gait t over in de schuddel mit t dreuge mengsel. Dou de sukoadestukkies der bie en ruier t degelk en haandzoam totdat ter n gladde en aingoal kleurde daig ontstaait zunder streperij. Dit kinnen je aiglieks t beste doun mit joen mixer, mor je kinnen t vanzulf ook mit d’handen doun. As t daig noar aigen inzicht kloar is, dou je t haile zwikkie in n mit bakpepier bekledde bakvörm mit d’inhold van om en bie ain en n kwart liter. As t daig der inzit striek je mit slovve handen de bovenkaande glad. Nou dou je de kouke in n op 160 groaden veurverwaarmde oven en bakken de kouke in om en bie n uur goar. Je kinnen zukswat testen mit n braainale of n holten prikker, dij je din in t midden van de kouke steken, want dij mout ter din schoon uutkommen. Hoal de kouke nou uut de vòrm en loat t din op n reuster ofkoulen. Ie zellen der nou meschain van opkieken dat e zo haard as n bakstaine wordt. Om hom weer zaachte te kriegen wikkeln je hom mit meerdere loagen plestieken folie in en doun hom din in ofsloten trommel. Loat hom zo dik twij doage bruien en din is dizze zulfmoakte Grunneger specioalhaid kloar om op t e eten. t Smoakt meschain wat aans as ie van joen bakker wend binnen, mor ik kin joe zeggen dat t wis gain mondjeploag is en....
Bommen Berend het zotrekend weer t noakieken, of nait din!

donderdag, augustus 06, 2015

Proatje moaken

Noar aanlaaiden van mien oproup op feesbouk van d’oflopen weke aangoande “t Wordt duuster, zee Vraauw Pluuster…etc.”, wil k as varioatsie op t themoa dit uutgebraaid taimke mit aaldoags geproat ook geern mit joe dailen. Der binnen onder joe verschaaiden lu west, dij doarveur al wat fragminten, aanleverd hebben en zo bröddeln we t Grunneger krummelwaark mit nkaander wieder tot n volledeger verhoal. Vernuver joe der mor ais mit en wel wait, meschain schut joe doarbie weer wat in t zin.

t Is hait, zee Pait
t lopt verkeerd, zee Geert
Bist nait wies, zee Ties
Nait getreurd, zee Geurt
Doantje kwiet, zee Piet
Vaalt wel mit, zee Smid
Haauw der op, zee Pop
Vraauw is boas, zee Kloas
Doar nait van, zee Jan
Vind k gemain, zee Hain
Nogal vris, zee Kris
Ik vind t kold, zee Bolt
Ja, t is waarm, zee Haarm
t Is nog hait, zee Pait.


woensdag, augustus 05, 2015

Fosco smoak van vrouger



Fosco smoak van vrouger

Ik wait nait recht hou t joe vergaait. Der is n tied west dat der bie de krudenier vlezzen Fosco noast Ranja in t schap stonden. Aargenswoar in de joaren zeuventeg binnen dizze maarken verdwenen. Hail veul minsen hebben juust aan eterij en drinkerij schiere herinnerns. Elk veur zuk wait maistaal wel woar e n hekel aan har of wat e lekker vond. Toch binnen der hail veul doodgewone dingen in loop van tied verdwenen. Lestdoags von ik in n schriffie mit haandschreven kookrecepten n beschrieven van d’ sukkeloadedraank Fosco


„Fosco" mog allain onder dij noam fabriceerd worden deur de N.V. F. Korff & Co's Cacao & Chocoladefabrieken in Amsterdam. Dizze febriek har der zotrekend patent op. t Is n haile zet slim populaire drinkerij west en doardeur is t net as Ranja en Rojo min of meer n soortnoam worden. In advertenties was de noam Fosco zunder de noam van de firmoa te nuimen al genogt.

Over t origineel recept schient nogal ais wat hikhakkerij west te wezen en dat wuir dus nait zomor vergeven aan aander fabrikanten. t Recept dij hier onder volgt gaait volgens overleverns oardeg in de richten van t orgineel. Fosco kinnen je boetendes waarm of kold drinken.


Veur Fosco hèje t volgende neudeg: 200 g. suker, 50 g. cacaopoeder van goie kwaliteit( bievubbeld Droste Verpleegsterscacao), 1 vanillestokkie, n haalve liter wotter. Breng t wotter mit t vanillestokkie hail langzoam aan de kook. Loat t hail laank trekken. As t aits kin n uur, mor t laifst 2 uur. Meng de cacao en suker deur n kaander, moak t aan mit n eetlepel wotter. Dou t din bie t kokende wotter en loat t nog 20 menuten zacht koken. Gait de draank din zo hait meugelk in n goud schoonmoakte beugelvlezze en sloet dij votdoalek goud òf. Ie kinnen de vlezze Fosco din om en bie 2 weken bewoaren. De vlezzen din of en tou wel goud deurschudden, dit om te veurkommen dat zuk n bezinksel òfzet. Veur t gebruuk verdunnen je de Fosco mit 1 of 2 dailen, aal noar gelang joen aigen smoak mit waarme of kolde melk of ieskolde mineroalwotter.

dinsdag, augustus 04, 2015

Petrus zien regen



Roomse proaterij over n regenachtege dag op t Knoal

Van n zachte gruizoame regentje tot n overstromen aan tou. t Is mie aalmoal krek geliek. Ik ree vanmörn van huus en wuir overvalen deur n beste gobbe wotter. Ik kwam kletsdeurnat op mien bestemmen en dou schoot mie inains n herinnern in t zin.

“t Regent en wat gaait dr doar op boeten ja weer om weg!” Zee ik. En ons buurman van Roomse komòf kwam din steevast mit alerhaande uutdrukkens, doar Petrus t aal in omhaands har, op batterij.

Hai zee din: “Joa, Petrus gut eerappels of, moust reken Petrus is aan t kegelspeulen! Petrus smit ale negen. Petrus het braandslange openzet. Petrus het de loeken openzet.”

As t in Grunnen regent, din regent t ook uutdrukkens zo as, drizzelt, druppelt, fizzelt, gut, kletst, miggelt, miezelt, plettert, siepelt, sputtert, strult, roatelt, roeskert t. t Regent din asof t mit emmers goten wordt, t regent dat t smakt, dat t schit, t regent as de zee!

t Binnen aalmoal Grunneger uutdrukkens en woorden, doar stemmen van regen en wind vrij spul hebben. t Blift n oardeg gegeven, zo kivve weer ais hail goud zain hou riek en staark Grunneger toal is.

:



Bie wieze van tougift:


t Wordt donker, zee vraauw Jonker

t Wordt duuster, zee vraauw Pluuster

Wie kriegen regen, zee vraauw Greven

Wie kriegen dunder, zee vraauw Klunder

t Wordt al lichter, zee vraauw Sligter

Wils nait leuven! Vroag t mor aan vraauw Teuben

maandag, augustus 03, 2015

Festival Foetsie Populair ‘73 zetde t Knoal goud op kop



Foetsie Populair ‘73



“As je hier vast op joen stee zitten blieven din komt der gain mins. As je hier op t Knoal wat veur nkaander kriegen willen, din mout je der op òf, schaauwbörg Geert Teis mout de stroade op. Cultuur in de pevincie mout veur elk en ain tougangkelk wezen. Ook school jeugd en waarkende jongern zellen doar nait bie vergeten worden.” Dat waren wieze woorden van theoaterdirekteur Tim Kuik van t Knoal. Om n goie bezettensgroad te hoalen en t theoater aan de man te brengen was e as gain aander voak aaltied hail krejatief aan loop. Geert Teis centrom was aiglieks Tim Kuik in aigen persoon. Hai sprak toudestieds zulfs nog van t ontbreken van grode beathappenings, heksensabbaths en goa zo mor deur…

Veul lu uut de Knoalstreek dij de viefteg al weer zuitjes aan veurbie binnen kinnen zuk ducht mie nog wel herinnern aan t fenomeen ‘Foetsie’. In de periode van 1968-1975 wuir der elk joar in de leste weke van december t ‘Foetsie festival ’veur jonge lu in Geert Teis op t Knoal holden. t Haile centrum stond din 24 uur en zulfs ais n moal 36 uur achter mekoar open veur de jeugd. t Gong min of meer om n manifestoatie woar de jeugd mit allerlei vörms van cultuur kennis moaken konden. Veur nait aal te veul geld haren je inainen tougang tot de legere en zoas men dat mit n pedagogische inslag nuimde hogere cultuur. Allerlei popbandjes dij toudestieds populair waren traden doar din op. Noast meziek was der ook volop aandacht veur klassiek, cabaret, daans en toneel, dij traden din op in de grode theoaterzoal. In de foyer was der din ruumte veur n band as Black Lake of t orkest van Arie Ribbens dij wuiren din ofwizzeld deur n drive-in discotheek woarbie populaire disc-jockeys, Ad Bouwman, Alfred Lagarde van Hilversum 3 de nijste ploatjes heuren luiten. En der was vanzulf goud noadocht over goudkope drinkerij en eterij. Der gong zotrekend in zo’n dag en nacht hail wat wonderstamppot van Maggi en bier deur. Wat pergrammoa aanbelangt was Tim Kuik niks te dol. Hai combineerde rusteg haarde pop- en rockmeziek mit stief klassiek. t Mos aalmoal kinnen.

n Poar noamen uut t pergram van dij joaren: Rob de Nijs, het cabaret Lurelei, Jasperina de Jong, Mouth and Mc Neal, Willem Nijholt, Boudewijn de Groot, Frans Halsema, Gerard Cox, André van Duin, Daniël Waayenberg, Emmy Verhey. Veur verschaaiden artiesten was t meschain ook wel n goie springplaanke. Ook t duo Neerlands Hoop in Bange Dagen dij dou nog hail onbekìnd waren gaf der n optreden, dij van t begun of aan de zoal goud op stoom juig. De broave börgers spraken doar schaande van en achter de coulizzen wazzen ze in ale stoaten. t Was bie zetten zo aldernoast, dat ze haren sikkom t gerdien dichtgooid. De programmeur wuir deur de broave börgerij zulfs n slechte smoak en aanpak verweten. In 1973 mog ik veur t eerst noar Foetsie. t Zol dit keer 36 uur duren en je moggen zotrekend joen sloapzak mitnemen. 'Foetsie 73' bo in totoal 36 uur nonstop amusement, cabaret, meziek en revue mit n körde onderbreken tiedens de naacht. In totoal trok t festival om en bie doezend jonge lu. Der gong 250 broden, 900 liter wonderstamppot, 750 frikadellen, 1000 aaier en 3000 liter bier en fris deur de haalzen van de bezuikers. Veur de goude orde waren der twij plietsies in börger, vief brandweerlu en achtentwintig barkeepers en schoonmoakers zórgden dat alles goud op odder bleef. Om rebulie te veurkomen was de biertap allain mor soavends open . Juust deur dit soort touzicht en regelgeven waren olders eerder negen heur wichter toustemmen te geven om t Foetsie-festival te bezuiken din noar n kroug of discotheek. Veur veul wichter was 'Foetsie' din ook heur eerste oavondje uut.



Veur miezulf is ‘ Foetsie 73’ in mien geheugenloadje veur aiweg mit n legendoarisch moment verweven

De komiek Albert Mol ston ook op t pergram en hai docht dat der minsen in de zoal zaten, mor t bleek noar t gedrag van t pebliek om beesten te goan. Hai mos van ales doun om t volk veur zuk te winnen. Hou e ook zien best dee t wol aalmoal nait recht lukken. Hai perbaaierde t dou veur dij tied op n interactieve menaaier op gaang te kriegen. Hai keek vot aal wat hopeloos in de mennegte en ik zat veuraan in zoal hom strak aan te kieken. In ains vruig e mie op t toneel om mit hom n laid te zingen. Ik zong dou hail onbevangen mit meer lef din kunde nog zunder board in de keel ‘Ain boer wol noar zien noaber tou’. Mien inbreng huilp ook nait recht. t Luip deur aal zien improvisoatsies aal verder uut d’haand , Albert Mol kon op t lest noa aal dat haard geroup over ‘Wat zien ik’ en wie willen n striptease, as hoogte- of daiptepunt allìnd nog mor zien boksem zakken loaten . Dou t grode leed leden was kreeg e toch nog n laank applaus en tussen de coulizzen van Tim Kuik kompelmenten over hou e zuk wel op dij baistemaarkt standholden kon. Noatied het Albert Mol zien ervoaren op t Knoal nog verwaarkt in n conference, dij of en tou nog wel ais op radio te heuren is.

Henk Scholte en Albert Mol op het posdium van Geert Teis


Tot 1975 wuir t joarlekse Foetsiefestival nog holden en dou was t deur bestuurleke hikhakkerij inains van de boan.



zondag, juli 05, 2015

n Knoalster vertelstertje over n markant stroatgeluud van dou



n Markant stroatgeluud, blikkie Erdal maank de spoiken brocht ons de zummer

Nije fietse? Ho mor! Dat zat der in de joaren zesteg veur ons nog nait aan. Je kregen maisttieds n hoge fietse dij opa touvaleg over har. t Was zotrekend n fietse op de grui. Mit van dij holten klözzen op de trappers, omdast der aans nait bie konst. t Ding har n recht stuur en wel dou n vlinderstuur har, dij was de bink van de buurt. Vanzulf heurde der ook wat vlaggiederij aan de fietse. Ook dee al gaauw t Erdal-blikkie of n zaalfdeuske van Nivea mit n knieper derop zien entree. t Schoupoetsblikkie mit knieper wuir vastklemd mit rooie weckfles-rek of mit n bundeltje stevege PTT rekkertjes. Je bruukten doar, veur dij tied din ook hail vernuft, nog n sollegoaren-taauwchie aan t stuur, dij in verbinden mit t klepperblikkie veur de spoiken ston. Je konnen, deur der aan te trekken op dij menaar t klepperblikkie ook nog aan en uut zetten. Wie haren mit nkaander n club opricht en raceden dou regelmoateg as n Giacomo Augustini of n Aalt Toersen al roatelnd rondom de Philipsflatten. En wat dij spoiken aanbelangt, smederij Mans 'Foeffie' Kleine aan de Ceresstroade har der mor goud waark van.

dinsdag, juni 30, 2015

Op Zuik

Op zuik noar Bukowski

d’Ol hond springt op t nust en kropt
over mie hin.
“Kinstoe dat Woord ook?”vruig k aan hom,
hai geft gain oazem.
“Kinstoe dat woord?  Ik zuik t
juuste woord.”
Hai kikt mie mit zien traauwe
broene ogen aan.

“Ik wacht op t juuste woord”
vertel ik hom, “ t komt mie veur
asòf  k deur n grode haide
bakpanne tik.”
Hai kwispelt en perbaaiert mie
om mien gezicht te slikken.

“Heur es even!”, ropt zai uut de bad-
koamer, “ komstoe ais uut
dij klamme lappen vot
en schaai es uut mit aal
dat geproat mit dij hond.

Mien ollu hebben mie ook
noeit begrepen.


zaterdag, juni 27, 2015

Knoalster vertelster 'Lude 's verhoal'

Hailemoal achteruut  bie ons op Dreve het n moal n huussie stoan en doar woonde stokallenneg n wedeman mit drij kwoajonges, dij alle drij nait vrij van n malheur waren.

d’Aine haitde van Jan en was blind, d’twijde haitde van Haarm en was in de bainen lam en d’daarde haitde Lude en was d'haile dag splinterlieke noakend.

Ze luipen mit heur drijent ais deur de Knoalster Wildernis en dou zagen ze n hoaze. De blinde Jan schoot hom dou en de lamme Haarm runde der achter heer en dij Lude zunder klaaier stak hom dou in de buutse.

Dou luipen ze weer wieder en kwammen dou bie de Kromme Wieke en doar laggen drij proamen aan d’wale. d’Aine was lek, de twijde dij zonk en de daarde doar zat gain bodem in.
Ze gongen dou mit heur drijent in de proam, doar gain bodem in zat en zo voarden ze doagen achterain,  noar richten  Zee.

Tiedens dizze barre raaize verzwon d’eerste in n dikke dook en de twijde dij verdronk en de daarde kwam hail nait weerom.

Dij hailn’t weerom kwam, dij kwam in t lest midden in de Dollard op n aailaand terechde. Doar in de dunen stond n zaandkesteel  mit n dak van wind. En de heer dij doar wonen dee, har alle doagen t licht vergees en snommedags at e as dege huusmankost gesteufde vensterbaanken mit mosterdstip.

Hou t mit hom verder goan is, doar heb k gain wait van. Mor t is! nou ainmoal zo as t is en je mouten echt van mie aannemen dat t staarvensdoodwoar is.


Ik bin gain leugenpude en traauwens, dij  Lude dat bin ik.. 

donderdag, juni 25, 2015

n Knoalster herinnern aan 'Laandjepik'

n Herinnern aan ‘Laandjepik’


Der schoot mie net wat in t zin, dat k ook evenpies aan aander lu kwiet wil. Elk sezoen kende bie ons achter aan t plaain. tussen n riege populieren,van school Wijma aan de Oosterstroade op t Knoal, zien spellechies. En om der as kwoajong echt bie te heuren harst n buutsmes neudeg. Dou k der aan tou was kreeg k as maiste kwoajongs van mien opa n zakmes mit n heft van wit perelmoed. Ik vuilde mie n keuning te riek en was doar vanzulf aibels blied mit en har hom sund dij tied aaltied in buutse. k Har hom dou aal gaauwachteg neudeg veur laandjepik. t Gong der doudestieds bie dit spel al slim serieus aan tou. Wee de gebeente as je din aan t kraiveln waren, dat kwam din nait goud. Spelregels waren aiglieks ongeschreven wetten. Der wuir bie laandjepik in t vlakke zaand mit n buutsmes n rechthouk taikend en dij wuir in twij vakken opdaild. d’ Eerste mos din in zien aigen vak stoan goan en al stoand t messie in t vak van d’aander goeien. As t messie nait stoan bleef of ast hom misgoeidest, din wast òf, en din was d’ aander aan de beurt. As e wel stoan bleef din mos je mit joen voude vanuut joen aigen vak mit d’hakke n liene trekken en dat deden je din vanuut t punt doar t mes liek op ston.en dat din zover meugelk noar d’ boetenkaande van t vak van joen tegenstander. Dat stuk laand har je din veroverd en d’eerste liene kon je din mit joen voude votvegen. En zo aalsmor wieder totdat je ales votsneden haren of totdat je of waren, din kon d’aander weer mit zien messie goeien. Das dus hail aander kouke, din t nijmoodse IT-gamen van vandoage.

dinsdag, juni 23, 2015

Dizzepie Dizzepu weerom op t Knoal



Dizzepie Dizzepu

Mundus vult decipi, decipiatur ergo

“aaltemoal kriegen ze meer as drijdubbeld woar veur heur geld. Zo’n kniezebieter kin dr nait wezen, of as e dat zugt. Din lacht e zok de buutse kepot In ain oavend zóó lachen dat holt joe de dokter boeten de deure, nè? 't Geld, dat je doarveur besteed, spoar je dubbel en dwaars uut op joen doktersreken.” (uut: t Nijsblad 16-03-1918)


Uut t Nijsblad van 15-02-1918
                                                               
Der is n tied west dat as je aan n rechtgeoarde Grunneger vruigen wat veur hom echt Grunnegs is, din kwam e steevast mit de Maaikermis, 28sten augustus, Glìnne Riepe, Bommen Berend, t Peerd van Ome Loeks en last but not least ‘Dizzepie Dizzepu’ van Geert Teis Pzn (ps. van G.W. Spitzen) op de proppen. Tiedens d’Eerste Wereldoorlog wuir Stad en Ommelaand en doarboeten inainen opschrikt deur n bliedspul, dij oavend aan oavend veur n stropvolle Stadsschaauwbórg zörgde. Dizzepie Dizzepu n Grunnegstoaleg bliedspul ,mit dij roare benoamen, bleek meer din n echte kaskroaker te wezen. t Wuir in 1918  achtentwinteg moal in de Schaauwbörg opvoerd. De rederiekerskoamer ‘La belle Esperance’ (De Goie Verwachten) uut Stad, onder laaiden van Rut Hofman, muik der vot goie sier mit. t Was veur dij tied ook nog haile bezunder, want der was veurheer nog noeit eerder n Grunnegstoaleg stuk in d’Schaauwbörg opvoerd west. De van oorsprong Knoalster Geert Teis Pzn leverde veur dij tied n knap stoaltje waark mit n hail nij geluud of. t Zit dege in nkaander, d’intrige is oardeg opzet en speult hail smui weg. Inholdelk is t noar t leven schreven en wars van aal dij toneelderge pathos, dat toudestieds in de zogenoamde beschoafde kringen nog zo voak gangboar was. Bievubbeld: Aine van de hoofdrolspeulders, n haile dikke boer, Mans Wils het meer geld as verstaand. Sunt e de boerderij aan zied doan het, is e van kwoad tot kwoaijer vervalen, d.w.z. van zien domme geldpudetrots ook nog kommen tou politiek. Dizze Mans gedragt zuk as n dikke bloaze en bruukt geern dure woorden. Hai het zukswat op zien menaar aargenswoar opvongen en wat doar bie opvaalt, is dat e doarbie ook wel es wat uut t Letien verbasterde. Zo ook de herkomst van de titel Dizzepie Dizzepu, dat n ofgelaaide is van 'Mundus vult decipi, decipiatur ergo', “de wereld wil bedrogen wezen, loat e din ook bedrogen worden". Mans vindt dizze uutdrukken stommemooi en bruukt t din te pas en te onpas in t stuk. Hai papegaait der òf en tou nuver mit dizze uutdrukken op lös.

Uut t Nijsblad van 14-03-1918
                                       
t Stuk dat sikkom honderd joar leden bie de Grunneger Verainen in Den Hoag in premiére gong, wuir lestdoags, omreden t twijhonderdviefteg joareg bestoan van t Knoal weer vannijs opvoerd in Geert Teiscentrum op t Knoal. Speulders van de Knoalster toneelverainens UDI, TAGO en ’t Centrum uut Muzzelknoal hebben mit nkaander t kerwaai op zuk nomen en hou! De regisseur Annelies Hopman is doarbie dudelk nait over ain naacht ies goan. t Stuk wuir op t Knoal in n rap tempo speuld en bie zetten har k noast t gnivveln zulfs regelmoateg last van mien zied van t laggen.

De speulders van Dizzepie Dizzepu 2015 (foto: Boudewijn Benting)
t Verhoal gaait dat de dochter van Mans Wils, speuld deur Fokko Trip, traauwen wil mit Jurrie Kok n eerste ambtenoar op sikketrie, speuld deur Maarten Meesters, mor pa wil dat hailendaal nait lieden. Hai ligt dwaars en wil zien toustemmen doar nait veur heer geven. Hai vindt de keuze van zien dochter Trudoa, speuld deur Renate Bos, wied beneden heur staand. n Aantal minsen rondom dizze Mans Wils,woaronder zien aigen vraauw Aantje, speuld deur Els Kunst, spannen mit nkaander soamen om hom n hak te zetten en dat om zo toustemmen veur t traauwen of te dwingen. Luken Wold, n bedainde in n bontwinkerl, speuld deur Ernst Paul Faber, is Mans bie zetten te slim òf. Hai gedragt zuk doarbie as n loze gaaie van t zuverste wotter. Zeg mor, hailendaal in lien mit tuddel van t stuk. n Scène in de scheerwinkel geft ook n hail mooi tiedsbeeld en scheerboas Zaipengoa, speuld deur Gerard Bruning, kwastjed en scheert zien klanten dar t n oard het. De Schiedammer thee wordt in dizze scène ook duchteg aansproken en zörgt aan d'stamtoavel nogal wat veur de neudege reuring. Zo as dat nou ainmoal heurt het meester Buls, speuld deur Anton Herbers, doar dik de gugel mit. Hai brengt t spul mit zien görtdreuge kromme taargende opmaarkens duchteg op stoom. Kloukschieterd Mans begunt doar din ook oardeg van te roazen.

De hoofrolspeulders zetten mit nkaander, zunder d’aandern tekört te doun, haile staarke kerakters dele. Ook al gaait t zo op t eerste oog maist in aaldoags geproat, toch schemert de toalvirtuoziteit van Teis mit smui bekkende dialogen en deurspekt mit Grunneger uutdrukkens aalgedureg deur. Ook in dizz’ tied binnen dij roake typerens nog hail dudelk en herkenboar. Elk het doarbie wel n kerakter veur ogen van aine uut zien aigenste omgeven en dat moakt t stuk veur t pebliek van nou ook nog zo staark. Mans dij foetert din ook wat òf en doar komt ook nog bie, dat hai t hailemoal nait deur het, dat ze hom mit nkaander veur t lappie huilen. Zo as zukswat nou ainmoal gaait, komt t aan t ìnd as vanzulf allemoal goud op zien pootjes terechde en Trudoa en Jurrie geven mekoar, dou t in odder was, verwachtensvol n dikke smok.

Mor Mans zol Mans nait wezen en het wel t leste woord:

Wel het t nou waiten?

Wel het t nou doan….. ‘Dizzepie! Dizzepu!’.

Kört zegd, ook in 2015 kin dit bliedspul in vaar bedrieven zuk nog makkelk stoande holden. Dizze prachtege boerenklucht krigt van mie de benoamen van n echte klassieker mit. t Kin zuk makkelk meten mit ‘De Vrek’ (kniezebieter) van Moliére. Staarker nog, Geert Teis Pzn as wegberaaider, har der dou hailn’t wait van, dat e mit zien bliedspul 'Dizzepie Dizzepu' ook veur veul noavolgers de toon zet har. Zien boerenklucht dainde voak as n schoolveurbeeld en het model stoan veur menneg aander stuk volksteneel.

Gevelstaine in t geboortehuus van Geert Teis op t Knoal

Uut t Nijsblad van 23-12-1919
                                                               

donderdag, juni 11, 2015

Wat n klontjebuurde is dat hier! (Knoalster annekedote)

Wat n klontjebuurde is dat hier!

Rondomtou t Knoal (Stadskanaal) binnen der allerhaande strekies en buurten. Aan de lintbebaauwen was der oorspronkelk veuraal rondom de sluzen ain en aal bedrieveghaid en negootsie te vinden. Voak was doar de grutter, de slachter, t kefee, stelmoaker, of n schoumoaker te vinden. Bie t sluus/vloat was t maisttied wel n gezellege boudel en der was aaltied wel wat te zain of te doun. En nait doar wied vandoan was der din ook wel n scheepshellen te vinden.

Op t Knoal is elkenain wel bekind mit t Zeelandstrekie, mor der tussenin wuir Spoorstroade ook wel strekie nuimd. As je doarhìn wollen, gong je over t Postketoordraaichie en din aan laandskaande eerst deur n naauw gaangkie, (bakker Mennen zien loantje) tussen twij huzen richten Spoorstroade en dij lopt deur noar de Poatersloane en doar tussen in ligt t Vrijdomstrekie, dij was vrij van Stadsrechten vandoar dij benoamen.
Je konden din van hieruut via Poatersloane in de Nijveenster mond uutkommen.


Gaangkie van Postkoade noar Spoorstroade (foto: Hans Martens)


Mien femiliewoddels van Scholtes' kaande haren heur roots in de Klontjebuurde. t Gaait hierbie om de noaberschop tussen de Iesdern Klabbe en t begun van Troapelknoal. Vandoag de dag is t nog goud te zain, dat doar ook n bie nkaander klontert centrum is. t Is zotrekend zo kloar as n klontje dat dat zo is. 

Zulfs de carnavalsverainen van Zandbaarge het zien noam aan de klontjebuurde verbonden en der was vrouger ducht mie ook nog n discotheek dij zo haitde. Vrumd genogt is dizze benoamen op gain ìnkelde koarde van de pervincie intaikend. De benoamen het gelukkeg n tooi leven, mor t zol schier wezen, dat ze klontjebuurde ook ais op n wegwiesder zetten deden. Of aan t begun en aan t ìnde op n bred aan t daip vermelden deden. 

In onze pervincie binnen traauwens nog twij aandere plekken dij dezulfde benoamen hebben en dat is in Vraiskeloo en in Moarum. t Blift aaid n bult spitwaark om over de herkomst hiervan wat meer aan de wait te kommen. 

Bie ons thuus wuir der voak veul verteld over de bewoonders van Klontjebuurde. Elk har wel n bienoam, dij din weer in verbinden ston mit wat minselk ongemak. In t begun stond t nait zo veurnoam bekìnd en sprak men over aal dij repallie en typen dij doar mit nkaander huusden . In dizz’tied is t vanzulf nait meer te bespeuren. 

Mien opa Kloas zee oeit t volgende hierover: “Deurdeweeks nuimden we t de klontjebuurde en op zotterdag wuir t al wat veurnoamer, din wuir t omteuverd tot suikerboulevard en as t zundag was en meneer pestoor van Zandbaarge bie ons thuus op verziede kwam, din woonden wie inainen aan de sjieke kandijsingel. "Over hou dat t nou zat. mit t onstoan van de noam zee e der steevast dit van: “n Nijkommer in de buurde, Schurengoa har net goud en wel n krudenierswinkel opend. Zien eerste klanten waren drij vraauwlie, dij elks n haalf pond klontjes kochten. Dizze Schurengoa zol dou zegd hebben: „Wat n klontjebuurde is dat hier!" en zo is t dus aan zien noam kommen.

Begriep mie goud, of t echt aalmoal woar is, dat wait k ook nait recht, mor zolaank tegendail nait bewezen is, blift t wizze kovviedik mit klontjegroes…..

zondag, juni 07, 2015

Braif van n Grunneger moeke, uut de woningbaauw, aan heur zeun



Braif van n Grunneger moeke uut de woningbaauw



Laive zeun,



Ik schrief die dizze braif zo dastoe waitst, dat k nog in leven bin. Ik schrief die hail langzoam, omdat ik wait dastoe nait zo snel lezen kinst. Astoe noar huus komst, zelst doe ons huus nait meer herkennen. Wie binnen noamelk verhuusd. In de nije woning ston al n wasmesjiene, mor dij dee zien waark nait zo goud. Ik dee der 14 hemden in en trok dou zulf mor aan de raime. Dij hemden heb k sund dij tied noeit weer zain.
Pabbe het nou nij waark, hai het 500 minsen onder zuk, hai maait tegenwoordeg t gras op kerkhof.
O joa, leste weke is oom Otto in n grode tunne vol jannever verzopen. n Poar haandzoame kirrels wollen hom redden, mor hai gong der hefteg tegen te kere. Wie hebben hom dou opbranden mouten, dat duurde dou wel meer as drij doage.
Dien zuster Jaantje het guster n poppie kregen. Omdat wie der nog gain wait van hebben of t n wichie of n jonkie worden is, wait ik ook nait recht ofstoe oom of taande worden bist.
t Het hier de leste weke ook zeuven doage regent, eerst drij doage en toun vaar doage. t Het zo dundert, dat ons tude vaar moal t zulfde aai legt het.
En moandag, t is mor dastoe t waits! binnen we traauwens tegen eerdbevens inent.



Dien moeke



P.S. Ik wol der veur dien verjoardag nog wat cinterij in stoppen, mor k heb t jah al dichtplakt jah.

De gloazen oge (aine uut d’ol deuze)



De gloazen oge (aine uut d’ol deuze)

Der kwam es n moal n man bie de dokter mit n hail bezunder meleur.
t Geval was, dat hom zien gloazen oge der uutvalen was.
Dou vruig de dokter aan hom: “Hou hest dat din wel omhaands had?”
“Tjah, vertelde de man, “Gloazen oge is mie bie t eten in n bord snert valen, tjah en dou heb k hom zunder dat k der aarg in har deursloken, en vot was e.”
“Houlaank is dat al leden din?.”
“Twij doage.”
“Din mout e aiglieks uut zukzulf te veurschien kommen”, docht de dokter.
“Loat mie din mor es even kieken, trek dien boksem uut!”
De man dut dat en bogt zuk veurover.
De dokter kikt hom in t gat en zegt: “Ik zai niks!”
Doarop zegt de man: “Dat kin ook ja nait, want ik zai die jah!

Ook op t schip is de Grunneger nog aaltied nummer ain!



t Is mor n wait! 

Ook op t schip is de Grunneger nog aaltied nummer ain!

Der zaten joaren leden aan stamtoavel bie Polderman op diek in Delfziel ais drij metrozen bie nkaander. d’Aine was Amerikoan, d’aander Engelsman en de daarde was n Grunneger van komòf.

d’Engelsman har t hoogste woord en haile dikke proat en snakte aalsmor over d’aibels gigantische schepen dij ze in de voart haren. Om der nog extroa sjars bie te zetten, zee e: “Bie ons aan boord ridt kaptaain mit zien luxe woagen dek rond, om noa te kieken, of alles wel goud in odder is.”

d’Amerikoan kon dizze snakkerij nait recht aan zien kop velen. Noar zien mainen, was der wat schepen aanbelangt niks groters in d’haile wereld te vinden as in Amerikoa. Hai zee dou in volle voart: “Wie hebben schepen, doar vlugt n masinist mit n piloot deur t mesiene-roem, om te kieken of t aalmoal goud smeert en op juuste stoom is.”

De Grunneger, dij dit bedachtzoam en stilswiegend aanheurde, zee hierop: “Dat is jah hailemoal niks jah! Bie ons aan boord voart de kok d’haile dag mit n atoomduukboot in soeppane op en dele en dat dut e allenneg mor om noa te kieken of de koien onderin, doar e boeljon van trekt, al goar binnen.”

Oeit in de joaren zeuventeg van de veurege aiw optaikend in kefee 't Hoekje, begun Droundermond, tegenover t draaichie.

maandag, juni 01, 2015

n Körde Bio over Kaptaain Ro(c)k de Brasilioan uut Grunnen



Kaptaain Ro(c)k n ‘Brasilioan’ uut Grunnen, wuir in zien tied ook wel de rusteloze schrik van de Spanjoarden nuimd, was in zien tied n beduchte zeerover. Zien jachtkontraain in de 17e aiw lag in t wotter rondomrond Mexico.

Hou t zo kommen is

Hij wuir geboren in de Stad Grunnen, en leefde as kolonist n beste zet in Brazilië, dat dou tussen 1621 tot 1654 nog veur n gedailte in handen van de WIC WestIndische Compagnie. Dou de Portugezen t laand van de Hollanders weeromme pakt haren, mozzen der verschaaiden kolonisten vertrekken. Summegen gongen weerom noar Holland, aandern gongen op de vlucht noar de Fraanze of Engelse West Indische aailanden, en enkelen binnen versloagen noar de Moagden aailanden. Rock dij dizze noam nog nait har gong eerst noar t slim dreuge aailandje Tortuga ten noordwesten van Haïti, en omdat hij doar ook nait recht nait recht wos wat e doun mos, monsterde aan bie de boekaniers, dij gavven hom de noam Rock de Braziliaan. Eerst scheepte hij in as n gewone zeeman, en wuir deur zien liekdeurzee vertoon vot populair onder de bemannen. Al snel sluigen n stel metrozen aan zien zied op t schip te muitern en kozen hom vot as heur kaptaain. Ze namen de bark mit nkaander over. Ze muiken van Rock de onoverwinleke kaptaain.

Al gaauw veroverden ze n schip uut Nij-Spanje, mit baargen geld en gold aan boord. Ze brochten t noar t Rumaailaand Jamaica. Deur dizze eerste actie wuir Rock overnacht schatriek en wereldberoemd. Hai luit op zien menaaier Jamaica mit zien grillen, rillen en trillen . Hai har gain zulfbeheersen . dat was hom deur aal dij weelde compleet vrumd worden. Hai gedruig zuk as de duvel zulf . As e dronken was, luip e as n bandiezende gek deur de stad. d’Eerste de beste dij e in de muit kwam, hakte e zunder omkieken zomor n aarm of n bain òf. Gainent duurfde in te griepen, t volk was schietensbenaauwd veur hom. Hai gedruig zuk as n echte mizzelke miestgaster, as n deur Soatan bezeten maniak swinde hai in de stroaten om. Hij begong aan de lopende baand de grootste vraidheden tegen de Spanjoarden. Summegen van heur hong e op, of spiesde ze op holten poalen en reusterde ze din levend tussen twij vuren, Hai brocht ze om haals, asof t n swien op ledder was. Hai dee dit zogenoamd om infermoatsie uut de lu te kriegen over aander schepen dij onderwegens noar Spaanje waren. t Wuir hom in 1665 wat te hait onder de vouten. en omdat t op Tortuga nait gunsteg veur hom was is e noar Jamaica goan. Hai was dou aiglieks al uutroasd en gaait t kaalm aan doun, luit de Spanjoarden dou èndelk mit rust. En dat was min of meer t ènde van dizze vrije muiter uut Stad.

Gain stap teveul! (Knoalster annekedote)



Knoalster annekedote


Gain stap teveul!


t Was dij nommedag meer din rusteg in t kefee aan de Bunervloat. Kastelaain Kunst har de jachtwaaide hailemoal allenneg veur zuk zulf.


Krops’ zienent haren net de leespoddefulie brocht en hai har t nou net aan tied om zulf in ale rust evenpies aan de stamtoavel deur aal dij bloaderij te snuustern.


Inains gaait veurdeure lös en stapt der n klant noar binnen. De gast ruip ter kennisgeven ‘moi’ en gong bie n toaveltje aan t roam zitten.

Kunst gaf hier gain oasem op en har zien aandacht aargens woaraans op.

Hai keek stief veuruut, in “De Lach” dij veur hom lag en keek nait op of om.


De man dij aan toaveltje bie t roam zat, wuir wat ongedureg en gong noa n zetje inains verzitten op n aander stoule.


Kunst dij hom in de smiezen kreeg, zee dou: “Ie hebben t vast nog wel evenpies aan tied.”


De man zee hierop: “Hou dat zo?”


Woarop Kunst görtdreug zee: “t Kin mor zo wezen, dat der dommee nog n aander gast biekomt en din huif k veur t bedainen, jah!.... mor ainmoal in de bainen.” ….”en dat scheelt mie din ook weer n loop!”

donderdag, mei 28, 2015

Hou Sielöttenstrekie op Muzzelknoal aan zien noam kommen is

Sielöttenstrekie


Spoorsingel op Muzzelknoal  dij parallel lopt mit laandskaande/Schoolkoade, wordt ook wel ais Sielöttenstrekie nuimd. Ie hebben joe meschain net as ik, wel ais òfvroagd woar dizze benoamen vandoan kommen is. Der is n vanzulf n tied west, dou der nog gain sproake was van n Postcode en dat je op n kevot volstoan konden mit de aanduden; Appie Potze,  Sielöttenstrekie 25, Alhier.  Postloper van dou wos din persies woar e wezen mos. Kom doar vandoage mor ais om. Bie zetten is t nou wel ais n haile toer om braif of n pakkie op goie stee te brengen. Tjah! En din dij noamgeven Sielöttenstrekie, dat muik t der ook nait makkelker op. Ik mag geern zulf uutfigelaaiern hou Spoorsingel aiglieks aan dizze noam kommen is. Joaren leden in de veurege aiw is mie t volgende hierover verteld.
t Was veur de toentjes doar aan de Singel ais n hail goud sielöttenjoar west. Wat haren aal dij lu n rieke oogst aan sielötten van t laand òfhoald. De kissies in de schuurtjes zatten din ook tjokvol.
Aan laandskaande was t spiedelk genogt aalmoal n stuk minder west en doar was der zulfs sproake van n dik tekört aan sielötten.  Aargenswoar tiedens n slim duustere en roezeboezege novembernacht, dou alles al sluip, struunde n loze gaaie van d’Landskaande langs de Singel. Hai dee stoef bie Cereskoade zien klompen uut en sloop stiekom bie aine achter t huus noar t schuurtje. Deurdat t zo duuster was pakde e doar dou op de tast n kissie vol sielötten over in n madde. Dij e der spesjoal veur mitnomen har.  Dou e t spultje bie nkaander pakt har sloop e, hail trankiel over t stroatje bezied, weerom noar de Spoorsingel en luip hail bedachtzoam mit zien buit de weg òf noar huus. Aanderdoagsmörns stond der bie dizze sielöttendaif inains n kemies mit perces verboal aan d’achterdeure. Dij was nait veur niks noar hom tougoan, want wat was t gevaal. Der har n leutje gat in de madde zeten, doar tiedens zien terugtocht aalgedureg n sielötje uutvalen was en zo har e zunder dat e t wos n spoor laangs de Spoorsingel tot aan zien huusdeure achterloaten. En zo is Sielöttenstrekie, of je t leuven willen of nait, aan zien noam kommen.

(Oeit heurd in de joaren zeventeg, van August Rütze, dij woonde doar aan de Singel en dij kont vanzulf t allerbeste waiten.)

woensdag, mei 27, 2015

Tjeuh! en.... nait bie t daip kommen hè!

Der wordt op t Knoal nog regelmoateg bie t votgoan, de uutdrukken: “Tjeuh! en nait bie t daip kommen hè!” bruukt. Veur lu dij aan t Knoal wonen of opgruid binnen sprekt dit as vanzulf, want ze hebben dij oorspronkelke levensoader aaltied veur t huus in de kiekerd. Aiglieks kinnen je  je vandoag de dag ook nait meer veur stellen dat ze zukswat twijhonderdviefteg joar leden mit d’haand en schobbe uutgroaven hebben. t Is veur lu van nou, din ook onveurstelboar over wat veur gepokkel en geknooi dat toudestieds west is. t Zol din ook ais goud wezen, om der ais achter te kommen, hou veul lu der dou aan kepot goan of der in verzopen binnen.

t Knoal was van meet aan, nait zunder gevoar, vandoar dat je der as kind nait te dicht bie kommen moggen. Dou t Knoal van Wildervank tot Troapel kloar was, kwammen der ook al gaauw verhoalen lös over n boesjeude dij onder t wotter touhuil. In de joaren zeuventeg van de veurege aiw heurde ik hierover oeit dit staarvenswoar verhoal.



In t Knoal, vanòf de Bunerbadde tot Bunervloat klonk der uut de daipte, as je der oor veur haren, bie volle moan n stem dij ruip: “Kom der in, kom der in!.”
n Kwoajong dij slim dörsteg was, luip op n oavend laangs t joagpad.  Hai wol uut t Knoal, dij dou nog kristalhelder wotter har, wat te drinken hoalen. Hai har zuk vanóf de wale veurover bogen en heurde dou inains n benepen stem. Hai schrok doar zo van, dat hai duurfde inains gain wotter meer drinken. Hai ston op en luip verder. Dou kwam hom n laange moagere man in de muit, dij zee: Wat dustoe hier? Kwoajong gaf hom dou as antwoord, dat e dörst har. De man nam hom dou mit, noar n ‘stille knip’ bie t sluus en gaf hom dou n potje bier. Hai har t bier nog mor net goud en wel op, dou zakt’e in ainen dood dele. De wottergeest was hom op dizze menaar te slim òfwest en het hom toch nog te pakken kregen.

Lu! Loat dit veur joe n woarschaauwen wezen, kom mie nait bie t daip, want je hebben der gain wait van, van wat der vandoag de dag nog in touhollen kin.

Veur dast’ derop verdocht bist, pakt e, gript e die!

t Zel beuzebelder, de duvel en zien grootmoetje in ain persoon wel wezen



De Beuzebelder 

Rikao doe schôlst slaopen gaon
De Beuzebelder kump!
Hij waort deur ’t veen,
Hij dweelt deur ’t loug!
Doe heurst hum nich,
Doe zugst hum nich,
Hij strik die over ’t heufd.

Dij doe dan magst,
Dij wôl die nich!
En dij doe wôlst,
Dij mag die nich!
Dat hef de Beuzebelder daon!
Dij streek die over ’t heufd!
Rikao, doe schôlst slaopen gaon!

t Begun van elke literatuur verlust zuk voak in de volksdichting, dij mondeling overleverd wordt: zo was t al in t olde Griekenlaand, woar de Odyssee zingend verteld wuir. Bie ons was zukswat nait aans. t Gedichie  ‘De Beuzebelder’ schreven deur Jan Hendrik Neuteboom, dij in Westerwolde  ìnd negentiende aiw onderwiesder was, is doar n schier veurbeeld van. t Westerwolds, n variant van t Grunnegs, dat ook noadloos aanslut bie de streektoal van t aanpoalende Emsland, was in zien tied nog volop te heuren. Deur t  melodisch kerakter hebben je bie t lezen der van, al hail gaauw n vermouden dat t weeromme gaait noar de Middelaiwen. Neuteboom schetst hier in t kört din ook hail sferisch n stee van handeln, t heuvelg laand mit zien haaidevelden, ondeurdringboare moerazzen en zien aiwenolde ekkelbomen. t Was n tied zunder verharde wegen en stroatlanteerns.  As t donker was, din was t din ook baalkeduuster in dizze kontraainen. In zien beleven huilen in dit besloten laandschop nog kwoadschikse en goudschikse spoukende geesten tou. Neuteboom bruukt aiglieks n stafold motief uut t verhoal van Wodan as n herinnern aan t paganisme, t haaidendom van onze veurolden. In zien verhoal ‘Mechijl en Bientke’ geft e ons doarover al n inkiekje  ‘Ze hadde hum al zo voak verteld van de beuzebèlder, dij up zien roene mit acht pootn deur ’t veen ridt’.  t Wichtje Rikoa dij der in nuimd wordt was zien dochtertje. Hai geft de beuzebelder bie wieze van n geruststellen, as n laidje veur t sloapen goan, doarom juust n goudmoudeg kerakter mit. t Is te verglieken mit t zandmannechie, dij joe veur t sloapen goan zaand in d’ogen streut. t Verschiensel beuzebelder staait din ook nait op zuk, ook in Oostfraislaand en Emslaand is dizze aanduden bekìnd. Verder het dizze geest, dij minsen plagt en in sloap betovert, vanzulf verwantschop mit de Nederlandse boeman, Duutse Butzeman en t Schots-Engelse Bogeyman.

Veur de biografie en  t verhoal ‘Mechijl en Bientke’ kinnen je terechde bie t verzoameld waark van Jan Hendrik Neuteboom: http://www.webloug.nl/jan-hendrik-neuteboom/



zondag, mei 17, 2015

Twij Knoalster annekedotes

Deur dichte dook op Dale

t Was op dij aine dag in november bie ons op Dale*  de dokegste dag oeit. Konst mit recht gain haand veur d’ogen zain, zo sobbeg was t in boeten. Al kwam e zulf uut dizze wereld, toch was e in dizze mist zomor van t pad òf.
Dou heurde hai in de verte wat stappen op hom òfkommen.
Hai ruip dou: “Hee doe doar! kinstoe mie ook zeggen woar k hin loop?
 “Joazeker!” ruip d’aander, “Lopst liek in t Dalknoal, ik kom der net uut vot!”


*Wildervanksterdallen




Veuruutgang!

In vrouger doagen woonde aan t Zeelandstrekie klaain Geessie n olde wedevraauw, dij pas hail loat aan t stroom en t gas aansloten wuir. Ze woonde doar aiglieks wat te achteròf, zoas men dat zee.
Ze was goud en wel n moand aansloten, dat kwitantieloper Bos van t gas en t elekrisch bie heur tegen d’oavend aan deurre kwam. 
Ze luit hom binnen en hai drukte bie heur op t knoppie en t licht in d’achterkoamer gong aan, en zee doarbie: “Wat n meroakel nait, je huiven mor evenpies op t knoppie drukken en je hebben vot licht."  “Joa!” zee t olske, “Ik dou dat ale oavends as t duuster wordt….din steek ik eerst petreulielaambe aan, en dou din t licht weer uut.”

Veur meer info over t zeelandstrekie:http://nl.wikipedia.org/wiki/Zeelandstreekje


vrijdag, mei 08, 2015

In Kenia kost zukswat wel doezend Moi



Moi!

n Joar of wat leden las ik in n kraande, dat der aargenswoar in Oafrikoa n muntainhaid: Moi beston. k Vond t n singelier idee, want ik docht dat is meschain es wat om doarveur wat geuldens* aan te spandaaiern op wizzelketoar in Stad. Zo as dat wel ais gaait bleef t bie n goie gedachte dij nait uutvoerd wuir.

Mor t idee over Moi-geld bleef wel aargenswoar in mien kop zweven. Ik bin toch mor ais te roade goan bie de GWK en dij konden mie nait recht helpen, want ze haren der bie de baank nog noeit van heurd.

Ik bin der via n hail aander weg, nou achter kommen woar dit Moi-verhoal vandoan kommen is en wel uut Kenia. Doar het n zetje n president touholden mit de noam Daniel Arap Moi. Dizze man scheen bie leven n bezundere stoatus had te hebben, want der is in Nairobi allerdeegs n Moi Avenue, dij noar hom vernuimd is, te vinden. Omreden hai ook ofbeeld was op de bankbiljetten, zee men in dij kontraainen al haile gaauw, dou mie mor honderd of zukswat kost die doezend Moi.

Om in t Grunnegers te blieven dat het hom wel n kabbe Moi kost, of nait din!

*Euro’s waren der dou nog nait.


donderdag, mei 07, 2015

Mit moi meer maans!

Mit ons 'moi' kinst hail wied kommen

In augustusmoand 2007 muiken mien vraauw en ik n rondraaize deur Zweden en hebben dou ook n poar doage Stockholm aandoan. 
Op n bloudhaide dag kreeg we op t zin om t beroemde Skansen openluchtmuseum te bezuiken. As k in t boetenlaand bin, din mag k geern zukse steeën bezuiken, omreden je din in n neutedop t aledoagse leven van dou noar nou, op n aantrekkelke menaaier veurschuddeld kriegen. 
d’Aine noaberschap van zuud noar noord in vergliek mit aal d’aander kontraainen, het zo zegd, genogt onderschaaid te baaiden. Je kommen din weer ais in n wereld dij niks mit tillevizzie te doun het en n hail aander ritme aangeft. Ik stapde dou ook in olderwets grutterswinkeltje mit kolonioale woaren. Gewoontegetraauw en uut beleefdhaid zee ik ‘Moi!’ bie binnenkomst. De winkeljuf in klaidoazie uut laankmanstied zee doar vot over tou ‘Hei!’ tegen mie en vruig mie of k uut Finlaand kwam. Ik zee tegen heur dat k uut Grunnen kwam en dat dat nait in Finlaand ligt mor in Nederlaand. Ze keek mie wat riddersloagen aan, want ze docht echt dat ik n Fin was. 
Ik vruig heur dou, hou ze doar bie kwam. t Har volgens heur mit mien ‘Moi’ te moaken. Zai vertelde mie dat de Finnen t woord ‘Moi’ net as wie bruken as groet bie binnenkomst. Ik was zover van huus mor ook weer zo dichte bie. 
Ik kreeg nou echt t besef dat ons Grunnegers aal meer n wereldtoal is. 
Nijsgiereg zo as ik nou ainmoal bin vruig ik aan heur om wat meer toalkundeg advies over hou t nou aalmoal zo zat mit ‘Hei en Moi’. 
t Volgende verhoal kwam doar bie lös. Hei is spreektoal en n groet dijst zeggen kinst tegen lu dijst nait zo goud kinst. Doar tegenover wordt Moi bruukt as je vrunden en bekìnden in de muit kommen. Der bestaait ter verstaarken doarvan ook n verdubbelde vörm van ‘Moi Moi’ of ‘Hei Hei’. Bie ofschaaid is t din gain ‘Bye Bye!’ mor ‘Hei Hei!’. 
Zo kreeg mien bezuik aan t museum en zo as zukswat heurd inains n hail leerzoam kerakter, ie zellen wel denken:
Hai, hai kirrel wat ja weer n boudel in dainst en puut hè!

woensdag, mei 06, 2015

Gommes doagen nog aan tou



Gommes doagen nog aan tou


Hai het t veurkommen van n linkse filosoof, dus is t ducht mie n dichter.

Woar bistoe aiglieks op uut.

Veurschrift is nou ainmoal veurschrift.

t Ston nait in mien regelgeven.

Oh!

Benaauwd bin k nait, zee k, ik loop der laiver veur vot.

Aal dij tuugpeerdjes regaaiern de wereld en haauwgen mit alle plezaaier op aal dij waarkpeerden om zuk tou.

Woarom?

Eerlek is eerlek! Ik bin nait aans wend, Ik kin nait aans, want ik volg de regels dij mie oplegd binnen.

Oh!

Veur mie leven verleden, heden en mörn vandoag, onvermengd en ondailboar mit nkaander

Begriep mie goud! Ik as moakeloar van n doolhof vol woorden schrief krek herinnerns aan vandoag en hail voak van guster en overdenk doar ook nog bie aan wat toukomst brengen zel.

Oh!

As je mor nait overdrieven in t trekken van grenzen, want t is gain ainmouderstoal

Ach, soms kieken we aine in d’ogen en zain doar troanen of n vonk van n lach en n sekonde laank begriepen we t apmoal. Zolaank dij aine sekonde duurt valen we op stee van komòf weerom, woar t apmoal om begon.

Mor de tij ontglipt ons en wie joagen achter onze scharen aan.

Op zuik noar…

Oh!

maandag, april 20, 2015

Moudertoal Simon van Wattum




21 feberwoarie staait elk joar in taiken van. 'De Dag van de Moedertaal'




De internationoale Dag van de Moudertoal het n lukbeetje n tegenstellende gedachte: al het de dag de tuddel ‘Moedertaal’, t gaait doarbie juust om de toalege verschaaidenhaid in de wereld. Op dizze dag stoan we op d’haile wereld stille bie dit gegeven. De UNESCO het dizze dag in t ìnde brocht. Ook staait men stil bie t belang van meertoaleg onderwies en dat zol veur ons Grunnegers en aal dij aandere streektoalen ook nait misstoan. De Dag wuir in 2000 opricht en wordt sunt dij tied op 21 feberwoarie vierd. Woarom op dij doatum? Omreden op dij doatum in 1952 twij studinten uut Bangladesh tiedens n demonstroatsie om t Bangla, heur moudertoal, officieel n erkennen te geven, doodschoten binnen. Dizze doatum is dou in 2000 deur de UNESCO as n symbool veur d’Internationale Dag van de Moedertaal in t leven roupen. De in Grunnen bekìnde dichter-schriever-journalist Simon van Wattum schreef oeit hierover de wieze woorden:

„Ik proat nait over moudertoal, den is 't net of ie joen toal overmoateg laif hebben mouten. Ik neem de toal zo as e in en om mie is, ik bin dail van de toal, de toal is dail van mie en van doaruut schrief ik. Nait uut laifde, mor omdat 't zo mout."

zaterdag, april 11, 2015

Stresscultuur was wezensvrumd in "Waterloo Sunset"




Waterloo Sunset geft n goud tiedsbeeld van dou, t Was dou aalmoal zo onbevangen en ongehinderd, kört zegd n gevoul dij we intied schaandegenogt zo mor opgeven hebben en kwietroakt binnen. Dizze prachtege laidtekst van The Kinks gaait over de tied dij stil staait: "People so busy, make me feel dizzy,(.....) But I am so lazy, don't want to wander. I stay at home at night!" De zangerd zugt twij töddeldoeffies dij krek as hai aan de drokte ontsnappen en denken din ook nog dat ze zomor in t parredies stapt binnen en dat apmoal dou de zunne nog vergees votzakte achter Waterloo Station. https://youtu.be/YpL4xbfmXlQ


Gain stress mit Waterloo Sunset. Wie haren t doudestieds nog aan tied om zunder n strenge liek te moaken de tied aan ons veurbie te loaten goan. Gewoon lanterfanten en niks doun. n Kerwaai was dou nog nait omtoald noar n tiedsainhaid, dij men ook nog aalgedureg beschrieven en verantwoorden mout. t Is nou sikkom n obsessie worden. Onze ambities worden nou strikt volgt aan de haand van n aigen kozen prikklokke. Bievubbeld in de Zörg is deur t management hail sekuur berekend, dat je om steunkousen aan te trekken, mor tien menuten tot joen beschikken hebben. Minsen van nou zain heur leven boetendes aalsmor meer as n projekt, woarin veuraal t waarken aan zukzulf centroal staait.

donderdag, april 09, 2015

KEES (van der Hoef) de fulm



Een portret van de 80-jarige Kees van der Hoef, aanjager van vele culturele evenementen in de jaren zestig, zeventig en tachtig van de vorige eeuw. Rock and roll, poëzie en film staan centraal in het leven van deze noordeling. Het tijdschrift Stad en Lande besteedt half april aandacht aan de film en aan de persoon Kees van der Hoef.

Regie: Buddy Hermans

Productie: Frans Westra

Een film van Stichting Culturele Projecten Groningen (2015).

https://vimeo.com/124506435


vrijdag, april 03, 2015

Eetse in de Beetse

Eetse in de Beetse

Mit t koeren van de doeven
Bin k op zuik goan noar die
Hoog boven verglee t bos in de lucht
Op t smale bospad
Wees mie n perebloum 
Vol parasjuten de weg
Noar blaauwe Beetster plazze
In de mat rimpelnde spaigelbeelden
Heb k die hou onpaailboar ook

Mit d’ogen dicht toch nog vonden 

3-4-2015

Mörn, nee
Dit is gain ofschaaid
Want wie kwammen mekoar nog noeit in de muit
Ook dou over de stroaten
Schare over schare lag
As ainzaalme man op de vlucht

Mörn, nee
Mörn is nait dij aanderkaande van de nacht
Wel verwachtens wekt
Is n dikke boef
Loat t verhoal, dij in de nacht begon
Ook mor in de nacht stoppen

2-4-2015

Gerrit Krol 'De zoon van de levende Stad'



Een portret van de schrijver/ dichter Gerrit Krol. Hij blikt terug op zijn jeugd, zijn loopbaan bij Shell en de Nam en zijn literaire verdiensten, zijn relatie met vrouwen en zijn diepe liefde voor het Noorden.


Hij won onder meer de P.C. Hooftprijs. De film bevat unieke privé opnames uit het archief van de familie Krol. De schrijver verbleef voor langere tijd in Venezuela, Nigeria en Curaçao. Krol heeft een omvangrijk oeuvre op zijn naam staan met tientallen romans, essays en dichtbundels.


Regie: Buddy Hermans en Lejo Siepehttp://www.podium.tv/nl/201503251700/noorderdiepte/aflevering-27/de-zoon-van-de-levende-stad

Nachtbidders



Een korte film van Frank Schaap / Studio Frank & Lisa ism. Jochum de Boer met Henk Scholte als slapeloze dichter. Lengte: circa 12 minuten.

Twee eeuwen terug bestonden er zogenaamde 'Nachtbidders': Sterke bedelaars die 's nachts bij boeren om aalmoezen komen vragen. Half-bedelend, maar vaker nog onder dreiging van brandstichting. In 'Zain in Omkieken' staat een dichter centraal, die door de inspiratie van de nacht besluit nooit meer te slapen. Verhalen over nacht en slapeloosheid. Nachtbidders; wie kent dat woord nu nog…


concept: Studio Frank & Lisa ism. Jochum de Boer

camera: Frank Schaap, Jochum de Boer

montage: Studio Frank & Lisa

hoofdrol: Henk Scholte
https://vimeo.com/15740191

Haarm Hinderk Maaier joenent veur Grunnen



Vannijs bekeken: In het kader van de Statenverkiezingen een portret van Harm Hindrik Meijer, oprichter van de eerste Groninger politieke partij, de Groninger Bond. De film gaat in op zijn betekenis voor de provincie Groningen en het Noorden.


Was hij zijn tijd ver vooruit? Hij stond op de bres voor de gewone man, anti hollands en vroeg zich hardop af waarom het wingewest Groningen door de Shell/ Nam en de Nederlandse overheid werd geplunderd van haar bodemschatten.


Regie: Lejo Siepe
http://www.podium.tv/nl/201503181700/noorderdiepte/aflevering-26/harm-hindrik-meijer-en-het-noorden of https://youtu.be/nx4ipLpgIZE

Dermot Healy The writing in the sky

Dermot Healy (1947-2104 R.I.P) Weerzain mit t n olde vrund van mie, dij veuls te vroug uut tied kommen is.In 1979 kwam ik hom veur t eerst tegen op t grode Ierse meziekfestival van Ballysadare (Irish: Baile Easa Dara, meaning "settlement of the cascades of the oak"). We haren vot n goie klik mit nkander en dij is nooit meer over goan. Schaandegenogt huil t vleden joar inainen op, mor d'herinnerns zellen blieven: As in dat aine lutje laidje, zo kört as t leven zulf. Aargenswoar, onnerwegens opvongen as aal dij gaanzen in heur vlucht. De tekst dringt nog aaid deur en dij aine gezoamenleke melodie gaait mie mor nait uut de zin. Alles kwam op dat aine moment in n pub in t mörnlicht. t Was smui, eerlieks en t stoekte en t loog nait. t Was veur ons n vörm van hoop uut d'eerste haand. De netuur gaf t ons as n groot kedo. Nou gaait t van deur tot deur van roam tot roam van houk tot hörn. t Is schreven in de lucht en t komt ons, die en mie hail noa. Alles om ons vergaait, mor wat blift is dat aine lutje laid, dij aalgedureg weer om ons gaait. Kiek hier ook ais noar: 
https://vimeo.com/106511469

vrijdag, januari 24, 2014

Webloug: Nije wintertour Winterliederen

Webloug: Nije wintertour Winterliederen: Winterliederen is n intiem en pakkend pergrammoa van de drij belangriekste Noord Nederlandse folkmuzikanten Henk Scholte, Bert Ridderbos e...

Webloug: Nije webstee Huis van de Groninger Cultuur

Webloug: Nije webstee Huis van de Groninger Cultuur: t Huis Huis van de Groninger Cultuur is ofgelopen tied drok ien de weer west om n nije webstee te moaken. Guster is nije webstee lucht ...

donderdag, januari 23, 2014

Noa n laange tied van zwiegen op dizze blog perbaaier ik de droad weer wat op te pakken, zodounde

Webloug: 30 jannewoarie Nedersaksische poëzie en muziek bie...

Webloug: 30 jannewoarie Nedersaksische poëzie en muziek bie...: Tiedens de Poëziemarathon ien Stad is der op dunderdag 30 jannewoarie vanzulf weer n Nedersaksische oavend bie boukhandel Godert Walte...

Webloug: Nije webstee Huis van de Groninger Cultuur

Webloug: Nije webstee Huis van de Groninger Cultuur: t Huis Huis van de Groninger Cultuur is ofgelopen tied drok ien de weer west om n nije webstee te moaken. Guster is nije webstee lucht ...

Webloug: Geert Teis en Louis Couperus

Webloug: Geert Teis en Louis Couperus: Op 28 maai 1915 gaf Louis Couperus n lezen ien Stad. Hai vroug doar 125 gulden veur, raais- en verbliefkosten ienberepen. Dat was nuver be...

Webloug: Column Fieke Gosselaar 'Onder onze pervinzie'

Webloug: Column Fieke Gosselaar 'Onder onze pervinzie': Elke vrijdagmörn , aargens tussen 10 en 12 uur, leest Fieke Gosselaar n Grunneger column veur ien t RTV Noord-radiopergrammoa De Central...